Oafke Bennemoa

by Josef Cohen, Jan Niehoff, Else van Epen de Groot, 1953

Een hoorspel door Josef Cohen [tekst], Jan Niehoff [hoorspel] en Else van Epen de Groot [muziek]. Uitgezonden op 15 Juli 1953 door de Regionale Omroep Noord, Groningen.

A radio play by Josef Cohen [text], Jan Niehoff [radio play] and Else van Epen de Groot [music]. Broadcast on 15 July 1953 by Regionale Omroep Noord, Groningen.

Nederlandse vertaling door / Dutch translation by Nella Houtman, Fieke Gosselaar (Erfgoed in Groningen), Michiel Teeuw.


Original (Grunnegs)

GRUNNEGER OETZENDEN.
TITEL: OAFKE BENNEMOA.
Een vraauw, dei Rudolf de Mepske deur ales noakomen is.
Een heurspul van Jozef Cohen, overzet deur Jan Niehoff, mit muziek van Else van Epen-de Groot.
STICHTING NEDERLANDSCHE RADIO UNIE
REGIONALE OMROEP NOORD
GRONINGEN.
(MUZIEK)
STEM: Oafke Bennemoa.
(MUZIEK EVEN OP)
STEM: Een vraauw, dei Rudolf de Mepske deur ales noakomen is.
(MUZIEK OP)
STEM: Noar een olle vertelster het Oafke Bennemoa laifde opvat veur Rudolf de Mepske, hou ie-zelk dei ook was.
Zai het groot west in heur laifde, laifde dei aan een minne man vergeven wer. Zai wos, dat Rudolf de Mepske heur voar Boer Benne-moa noa 't leevend ston. Zai wos, dat heur voar dodelk vergeld was op de Mepske. Zai het een duuster henkomen kregen, as paardie vraauwen dei hollen van een man dei heur nait weerd is.
Zo was het noar een olle vertelster. Wat de
woarheid is wait gainain. 't Mag wezen, dat
vertelster en woarheid 'n kander de hand
langen ien dit heurspul over: Oafke Bennemoa.

• (MUZIEK)
• Bist doe baange veur de Mepske?
P.N.: Joa.
J.E.: Ik denk nait, dat ze hom kaizen.
P.N.: Wêl denkst doe den?
J.E.: Morits Clant van Zuudhörn.
P.N.: Bis maal, de Mepske van 't Foan.
J.E.: Hou dat zo?
P.N.: Van benauwdens.
J.E.: Woarom oet benauwdens?
P.N.: Tegen benauwdens ken je nait strieden.
J.E.: De Mepske is van overwied.
P.N.: Ik bin bange. Annern bennen ook baange.
J.E.: De Mepske komt oet 'n stam van verroaders.
•P.N.: Dei bange is stemt op de Mepske.
J.E.: Hest aal heurd van Oafke Bennemoa,
P.N.: Joa.
J.E.: Zai zwiendt dag en deur om Mepske's börg.
P.N.: Zai het geliek.
J.E.: Zai zol heur ogen oet kop schoamen. (MUZIEK)
BENNEMOA: Gonnen roare dingen van die rond, Oafke.
OAFKE: Mensken kennen reveln wat ze willen.
BENNEMOA: Ik woarschouw die.
OAFKE: Heb mie zulms al woarschouwd, pa. Geft mie niks.
BENNEMOA: 't Gait om leevend of dood.
OAFKE: 't Gait om levend of dood.
BENNEMOA: 't Gait om mien leevend.
OAFKE: 't Gait on mien laifde.
BENNEMOA: As ik stem, stem ik Morits Clant.
OAFKE: Pa dan toch!
- 3 -
BENNEMOA: Wat wilst?
OAFKE: Ie mouten op Rudolf de Mepske stemmen.
BENNEMOA: Ik vroag die: wilst doe dien voar oet tied hemmen?
OAFKE: As 't nait hoger of leger wil, joa.
BENNEMOA: Hest doe den 'n bret veur kop van wegens de Mepske?
OAFKE: Joa.
BENNEMOA: As hai vandoage richter wordt, let hai mie mörn oppakken.
OAFKE: Stem op Mepske.
BENNEMOA: Stait niks van ien.
OAFKE: Ik zuik joen dood nait, pa.
BENNEMOA: Ik ken d'r nait veur hên. Leevend of dood!
OAFKE: Ik heb mien noodlöt nait an 'tuur.
BENNEMOA: Verdust die mit open ogen.
OAFKE: Mit open ogen bin ik blind.
BENNEMOA: Dien moeke is dood.
OAFKE: Mien moeke is dood, moar as zai nog ien wezen was.
BENNEMOA: Zolst doe krekt zulde doun.
OAFKE: Zol ik krekt zulde doun.
BENNEMOA: Zunde en schaande.
OAFKE: Laifde dei mie drift . . . . .
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Wêl bist doe?
OAFKE: Oafke Bennemoa oet Zuudhörn.
DE MEPSKE: Dien voader staait mie nait, hé?
OAFKE: Zegst doe.
DE MEPSKE: Wat dust hier bie mie?
OAFKE: Ik wil die helpen.
DE MEPSKE: Lugst altmoal. Woarom zegst nou niks?
OAFKE: Van die ken ik nait verdroagen, as doe mie
veur leugenpuut oetscheldst.
DE MEPSKE: Woartou kenst mie helpen?
OAFKE: Hest moar veur 't zeggen.
DE MEPSKE: Woarom?
OAFKE: Veur ain woord doar doe dien laifde mit verradst, verroad ik mien laand.
DE MEPSKE: Ken ik die nait geeven.
OAFKE: Zest mie geven.
DE MEPSKE: Dat kan nog wel 'n toerke aanholden.
OAFKE: Ainmoal.
DE MEPSKE: Ast eerlek bist kens wel dat veur mie doen.
OAFKE: Wat ken ik veur die oetstukken, Mepske?
DE MEPSKE: Most heuren. Elk en aine mout baange veur mie worren.
OAFKE: Wêl din eerstens?
DE MEPSKE: Eerstens dien voar. Den Morits Clant van Zuudhörn.
OAFKE: Benauwdens zel 'k oetzaaien veur die, allerwegen.
DE MEPSKE: En ik hoop, dat 't 'n goud gemoak wordt en dat 't zuuver gemaineghaid schudt.
OAFKE: Zo zel 't gebeuren.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Woar hest touhollen, Oafke?
OAFKE: Ken ie mie beter nait vroagen.
BENNEMOA: Woarom verzwigst mie dat?
OAFKE: Din huif ik d'r nait omtou draaien.
BENNEMOA: Woar hest zeten!
OAFKE: Heb bie Rudolf west.
BENNEMOA: Bie de Mepske.
OAFKE: Joa.
-5-
BENNEMOA: Ik haar zegd, doe zolst doar vandoan blie-
ven.
OAFKE: Ik ken nait van mie zulms vandoan blieven.
BENNEMOA : Vervlukt nog tou!
OAFKE: Ik zel veur joen vluik nait oetzied goan.
BENNEMOA: Doe zelst mien vluik mait ontrunnen as 't zo wied is. Zetst mie wel 'n kroon op.
Ik zei hom nait ien weege kommen as hai mie nait ien weege komt.
OAFKE: Hai zel die toch ien weege kommen, kenst hom beter ien muide goan.
BENNEMOA: Ik kais hom nait as richter, noeit.
OAFKE: Pienbaanke veur die. Dood veur die.
BENNEMOA: Hai is gainend van ons, hai is van overwied.
OAFKE: Veur mie nait.

BENNEMOA: Hai komt oet 'n verroadersstam,
OAFKE: Ik bin d'r nait kloar over, wat mie noar hom tou drift.
BENNEMOA: Dien duustere ienholten,
OAFKE: 'n Duustere stem van mien ienholten.
BENNEMOA: Ik woarschouw die.
OAFKE: Dood zei voaren over aal dei—gennegen dei heur stem nait op de Mepske oetbrengen zeilen.
BENNEMOA: Bennemoa stemt deigennege, dei 'n weerstem gef t .
OAFKE: 't Is mie aal dudelk.•
BENNEMOA: Dien de Mepske krigt mie een der eeuweg—haid nait,
OAFKE: De eerste.
BENNEMOA: Heb ik nait' an die verdaind.
OAFKE: Elke vraauw redt heur op aigen reeuw.
BENNEMOA: 'k Heb die ien deugdelkhaid opbrocht.
OAFKE: Waast moar nait zo. (REERT)
BENNEMOA: Dien moeke was 'n vraauw oet ain stuk.
OAFKE: Ik wol dat Rudolf hier moar noeit aanbeland
was.
BENNEMOA: As doe dat mainst . . . . .
OAFKE: Ik heb 't hier ien wiend op.
BENNEMOA: Doe hest hier ien störm. op.
OAFKE: Stem Rudolf.
BENNEMOA: Nee.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Ben ie dounde mit gaanzen doodhouwen, lu?
J.E.: Hest doe niks mit van nooden, Mepske van 't
P.N.: Foan.
Kenst mien slag kriegen, Mepske.
DE MEPSKE: Ik wol, ik kon 'n mensk zo lieden loaten as dit daier.
P.N.: Hier is mien bongel.
DE MEPSKE: Ain slag zel ik hom geven, dat er op 't zwet komt tussen dood en levent.
J.E.: Doe bist allergemainste staarfling, dei op dizze wereld touholdt, Mepske.
DE MEPSKE: Gain aine zel mie stoan.
Hai proat mit mond doar 'n aander mit et.
DE MEPSKE: Hai zel nog wel aans jeuzeln.
P.N.: Ik messchain ook nog wel.
DE MEPSKE: Mos dien voar zeggen, dat hai op mie stemmen mot.
P.N. : Komt ien de riebel, Mepske.
DE MEPSKE: Aans kost die 't dien hoed.
J.E: Most niks van hom aannemen. Morits Clant van Zuudhörn wordt ons richter.
DE MEPSKE: Ien der aiweghaid nait.

- 7 -
J.E.: Woarom nait?
DE MEPSKE: Ik heb 'n groode kammeroad.
P.N. Wêl?
DE MEPSKE: Benauwdens.
P.N.: Wol ie dei gaanze nait 'n hauw geven?
DE MEPSKE: Hai wacht op zien dood.
P.N.: Lap op!
DE MEPSKE: Even wachten.
J.E.: Woar op?
DE MEPSKE: Tot hai weer near leevend toalt.
J.E.: Hou dat zo.
DE MEPSKE: Hai het lutje dood zain, as hai nog even ien tied weerom komt, kenne van tied en aiweghaid mitproaten.
J.E.: Overal zel ik rondbrengen was doe veur aine bist.
DE MEPSKE: Mos doun.
P.N.: Woarom nog ompeeln mit dei gaanze?
DE MEPSKE: As hai weer wenst het van 't leevend zel ik hom van 't leevend schaaiden.
J.E.: Blied, dat mien kop nait op dien nek stait.
P.N.: Woarom most doe dei man zo nittjen?
J.E.: Het hier niks te moaken.
P.N.: Loat hom mit vree.
J.E.: D'r mout mei nog meer van de lever.
DE MEPSKE: Hol die ien 't wizze, jong!
J.E.: Aine de Mepske het Stad verroerden.
P.N.: Stil toch jong!
J.E.: Zunden mouten oetwroken worren tot an 't vaierde geslacht.
DE MEPSKE: Dien zunden zel'n 't eerste geslacht aal opschuddeld worren. Of most bie mie komen.
-8-
J.E.: Oafke Bennemoa holdt van die.
DE MEPSKE: Wat mout ik mit 'n slicht boerenwicht?
J.E. Mia Clant van Zuudhörn wil die nait hemmen.
DE MEPSKE: Der zel heur olle doar zien leevend an span-
daiern motten.
J.E.: Ik lach mie de buus oet.
DE MEPSKE: D'r zellen doggen over 't Foan voaren as
d'r nog noeit west hemmen.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Woar gaist hên, Oafke?
OAFKE: Ik gon noar Zuudhörn, noar Tine.
BENNEMOA: Zai gait noar Zuudhörn, noar Tine.
OAFKE: 'k Heb 't heur versproken.
BENNEMOA: Lugst altmoal.
OAFKE: Woar nait.
BENNEMOA: 'k Wol doe zevens zeggen, dat dien Mepske
achter Morits zien zuster heer is.
OAFKE: Nou laig ie.
BENNEMOA: Verradst die zuls ja!
OAFKE: Ik ken 't nait langer veur'n ander hollen,
BENNEMOA: Wat nait, dien leugens?
OAFKE: Mien laifde holdt zuk overende tegen ale
minmoakerij.
BENNEMOA: Letst die onder 't mous stoppen.
OAFKE: Joa, net zo laank, dat hai zegt: ken nait
zunder die.
BENNEMOA: Ken ik d'r op aan das't noar Tine gaist?
OAFKE: Ik gon noar Tine.
BENNEMOA: Nog ain ding.
OAFKE: Ik heur.
BENNEMOA: De Mepske het zegd, dat hai vergreld op mie is.

OAFKE: Ik ken nait aans.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Is dei gaanse al dood?
J.E.: Zo'n kerel het 't nog noeit geven en zel
't ook nait meer geven.
DE MEPSKE: Noeit is 'n rei woord, wordt veuls te dik-wels bruukt.
P.N.: Geef hom 'n peuter. Hai dut zien ogen open.
DE MEPSKE: Mét dat hai wens krigt van 't levend krigt hai ook weer de zeerte van 't leevend.
J.E.: Ainmoal zel aine hom dat te binnen brengen.
DE MEPSKE: Lap op. (SLAGT)
P.N.: Woarom lagste Mepske?
DE MEPSKE: Onder zukse sloagen zellen ainmoal ook men-
sen schraiwn.
(WEGLOPEN)
(MUZIEK)
OAFKE: Is gaanze dood?
J.E.: De Mepske het hom zó omzeumd, dat d'r nait dood is en nait leevendeg.
OAFKE: Joe waiten nou wat d'r veur joe ien de wieme hangt.
J.E.: Zel wel 'n luk beetje touvallen.
OAFKE: Kiek moar noar dei gaanze as 't waiten wilst wat die ien muide komen zel.
P.N.: Míe komt niks ien muide. Mien olle stemt op de Mepske.
OAFKE: Gain aine zel zien vouten dreug holden as 't hoogwoater van Mepske's gramniedeghaid opkomt.
P.N.: Ik wel. De Mepske kint mie.
- 10 -
OAFKE: As doe net dust wat hai die ienstuupt, zelst
leeven blieven.
P.N.: Ik zel ien dainst goan bie hom.
J.E.: 'k Heb niks meer met van die nooden.
OAFKE: Zelst wel ondervienden hou 't der bie stait mit 't mensdom.
J.E.: Zol de Mepske mie om 't licht brengen as hai richter wordt.
OAFKE: Die en aanern!
J.E.: 'k Heb nait slim ien reken dat hai 't doun zel.
OAFKE: Liekst mie een kloare en handege kerel.
J.E.: Wat wolst doe doar mit zeggen?
OAFKE: Ie mouten allebeide bie de Mepske ien dainst
komen.
(VOTLOPEN)
(MUZIEK)
J.E.: Ik goa nait bie de Mepske ien dainst.
P.N.: Ik aal.
J.E.: As hai richterstoul krigt zel hai wel ver—let hemmen om volk.
P.N.: Benoam volk dat prugeln ken.
J.E.: En den bin ik zuls vrij.
P.N.: Mien aigenste gedachte.
J.E.: Veurheer docht ik: "Noeit bie de Mepske".
P.N.: En nou bis' baange.
J.E.: Nou bin ik baange.
P.N.: Goa noar hom tou.
J.E.: Duur 'k ook jai nait, man.
P.N.: Zeg hom, das ook biesjoager worren veilst.
J.E.: Ik heb hom negerd en dat verget hom nait. Hai nemt mie nait.
• -11-
• P.N.: Bist Toch 'n staar wozzen kerel.
• J.E.: Mien voar zel toch nait op hom stemmen.
• P.N.: Den is dien leevend mie gain cent weerd.
J.E.: Moear as ik bie hom ien dainst kom.
P.N.: En prugel d'r jenteg op lös.

J.E.: Den zel 'e mie 't leevend loaten.
P.N.: Kenst perbaiern.
(MUZIEK)
J.E.: Heur ais hier, Oafke Bennemoa.
P.N.: Dat heb ik hom ienstuupt, Oafke Bennemoa.
J.E.: As ze de Mepske kaizen as richter.
OAFKE: Wel leuft dat nait.
J,E.: Dien olle heer Bennemoa wil 't nait aan.

OAFKE: De Mepske dut wat hai wil.
P.N.: 't Ken hom nait mishotjen.
J.E.: Ien alle lougen is 't benauwdens heur op keel sloagen.
OAFKE: Allenneg twei man, dei hom nog gain törf hoog hemmen.
J.E.: Morits Clant van Zuudhörn.
P.N.: En die voar boer Bennemoa.
OAFKE: 't Zel heur deeg oafvallen, wat de Mepske as onvrund bedudt.
J.E.: Ik neem gain risico.
P.N.: Aans ik-wel nait,
J.E.: Wie zeilen ien zien tuug loop'n.
OAFKE: Zuks slag as joe, doar het hal vast en ze—ker verlet om.
J.E.: Ben nog nait haildaal mit mie zulms ien aineghaid.
P.N.: Bruuk dien hazzens, man.
-12-
J.E.: Mout ik 'n verroader worren?
P.N.: Verroaden oet benauwdens geldt nait.
J.E.: Naarms anhold veur mie.
OAFKE: Ik zel aan Rudolf zeggen, dat hai aanbod het van twei biesjoagers.
J.E.: Mos dien voar zeggen, dat hai op de Mepske stemmen mout.
Mien voader zel mie leevendeg veeroppen as der beurt, dat ik biesjoager van de Mepske wor.
P.N.: Hai zei wel oppaazen.
OAFKE: 't Zel roezie geven tussen ollen en kien—ders.
P.N.: Voader zei zien zeun verroaden.
J.E.: Zo goud as zeun zien voader.
OAFKE: Bruiers zel'n 'n ander nait meer kennen.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Wat zochst bie mie, Rudolf de Mepske?
DE MEPSKE: Ik bin op dien stem oet, Hennemoa.
BENNEMOA: Das veur die een vroag, veur mie een wait, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: As doe op mie stemst komen annern die wel noa.
BENNEMOA: Ik lach om joe.
DE MEPSKE: Das nait gezond, Bennemoa.
BENNEMOA: Doar is 't gat van deur.
DE MEPSKE: 'k Heb dien dochter ien mien macht, denk d'r om.
BENNEMOA: Ik heb mien hannen van heur oaftrokken.
DE MEPSKE: Dien vingerprenten blieven op heur stoan. Aandern zellen zeggen, dat 't dien wicht is.
-13-

BENNEMOA: Wat mainst doarmit, beul?
DE MEPSKE: Nait zo vrundelk, Bennemoa.
BENNEMOA: Ik wait woarst op doulst, ondaier!
DE MEPSKE: De noam Bennemoa zel 'n onnure klank krie-
gen ien long en stad van Grunnen.
BENNEMOA: Ik stem joe nait.
DE MEPSKE: Droag de schande.
BENNEMOA: Ik stem joe nait.
DE MEPSKE: Van Morits Clant hest doe niks te verwachten.
BENNEMOA: Ik stem Morits Clant.
DE MEPSKE: En woarom dat?
BENNEMOA; Omreden ik die nait stem, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: Dei 'n onnure noam het, zel onnuur om haals komen.
BENNEMOA: Ik ben de aigen aarfde boer Bennemoa,
DE MEPSKE: Wat is dien zeggen doarmit?
BENNEMOA: Ik stem gain verroader.
DE MEPSKE: Doe zelst nog wel leren om mânje minst te
(MUZIEK)
OAFKE: Morits Clant!
MORITS CLANT: Wel ropt mie doar?
OAFKE: Oafke Bennemoa van Zuudhörn.
MORITS CLANT: Ken 't nait verstoan. Hou zeedn ie?
OAFKE: Oafke Bennemoa van Zuudhörn.
MORITZ CLANT: Woar bizze?
OAFKE: Hier.
MORITS CLANT: Woar komst wel hail heer?
OAFKE: Ben bezied kropen. Heb op die wacht.
MORITS CLANT: Woarom?
OAFKE: Mout wat mit die verhapstukken.
speulen.
-14-

MORITS CLANT: As zo'n nuver wichtje as doe loat op oavend op gevoar oaf van schonters en nachtbidders bie 'n man komt, den het zai an dei man wel wat verdaind.
OAFKE: Ik zeg nait nee.
MORITS CLANT: Kom ais bie mie, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Ik zeg nait joa.
MORITS CLANT: Woarom bis bie mie komen?
OAFKE: Ik docht, dat ie wel wat aansproak hemmen wollen.
MORITS CLANT: Moak dat oil' hoûnder wies.
OAFKE: Loat Rudolf de Mepske richter worren.
MORITS CLANT: Bennen dat dien condities, wichtje?
OAFKE: Ie mouten nou aanpakken. Dei aander zienend bennen 'n bult noadaileger.
MORITS CLANT: Ik wor richter, Oafke.
OAFKE: Zai mie aan.
(ACHTERGROND—MUZIEK)
OAFKE: Zai mie nou aan!
MORITS CLANT: Bist doe achter Rudolf de Mepske heer?
OAFKE: Ik zeg nait nee.
MORITS CLANT: Bis 'n goie komediant.
OAFKE: Wereld is toch aal komedie.
MORITS CLANT: Bis mooi, mien wicht.
OAFKE: Dat zeggen ale ogen dei mie ankieken.
MORITS CLANT: Doe holst mit Rudolf de Mepske, teutebel.
OAFKE: Ik zeg nait joa.
MORITS CLANT: Doe wilst alles veur hom doun.
OAFKE: Sikkom alles.
MORITS CLANT: Zitst mie te hoog ien boom.
OAFKE: Nait hoger as 'n Clant griepen ken.
MORITS CLANT: Wat dust as ik gain richter worren wol?
OAFKE: Moj' oafwachten.
(MUZIEK)
-15-
BENNEMOA: Ik woe nait, dat dat maalvreten wicht hier zat.
MORITS CLANT: Dien dochter, Bennemoa.
BENNEMOA: Dat het west, Clant.
OAFKE: Bret. man is aine te veul.
MORITS CLANT: Wel is Baarde man?
OAFKE: Mien voader.
BENNEMOA: Wist óók nog zeggen da'k votgoan mout.
OAFKE: Ben dien dochter nait meer, zo't rekend bist doe mien voar nait meer.
BENNEMOA: Netgeliek wel 's biste.
OAFKE: 'n Vrauw dei laifde ien heur haart dragt.
BENNEMOA: Netgeliek wel 's biste...
OAFKE: 'n Vrauw dei hakken licht oet heur older-hoes.
BENNEMOA: Woarschouwen wil ik Morits Clant oet Zuud-hörn.
OAFKE: Woarschouw hom veur hom zulm.
BENNEMOA: Ik woarschouw Morits Clant veur Mepske van 't Foan.
OAFKE: Huifst nait te woarschouwen, boer Bennemoa.
BENNEMOA: As de Mepske veur richter kozen wordt...
OAFKE: Dat gait nait over....
MORITS CLANT: Hou wais' dat?
OAFKE: Benauwdens voart over dizze wereld.
MORITS CLANT: Wat mot ik doun?
OAFKE: Benauwdens dei ik zaaid hebt
MORITS CLANT: Wat zal ik doun, Bennemoa?
OAFKE: Benauwdens veur de Mepske dei gruit.
BENNEMOA: 'n Dwingeland regaiert mit benauwdens.
MORITS CLANT: Ik bin nait baange.
BENNEMOA: Ik bin nait baange.
-16-
MORITS CLANT: De Mepske 's volk woont nog nait laank op stainen börgen.
BENNEMOA: Hai is gain edelman as Morits Clant, heer van Zuudhörn.
MORITS CLANT: Hai ken mie nait achtersteuten.
BENNEMOA: Zo'n groot onrecht ken op wereld nait be-stoan.
OAFKE: Wel vragt noar recht of onrecht, boer Bennemoa?
BENNEMOA: Mensken zel'n heur nait zo mishebben, dat
zai heur aigen beul kaizen.
MORITS CLANT: Aine van overwied.
BENNEMOA: 'n Wraide kerel.
OAFKE: Holdt joa stil! De Mepskes het wat ien zien ogen.....
MORITS CLANT: Wat dust doe hier, Oafke Bennemoa?
OAFKE: Doe hest ook wenst van mie, Morits Clant.
BENNEMOA: Doe lugst, flâre.
OAFKE: Morits Clant, zeg, dast nait kozen worren wilst.
BENNEMOA: Zeg 't nait.
OAFKE: Din zel wie moar geduld doun tot de Mepske kozen wordt.
MORITS CLANT: Ik wait nait hou ik dit red.
BENNEMOA: Wil ie den, heer, dizze contrainen over-loaten an Mepske van 't Foan?
MORITS CLANT: Ie kennen d'r twei kanten mit oet.
BENNEMOA: Ais en immer.
MORITS CLANT: 'n Durpel, doar ik overhênne mout.
BENNEMOA: Kais de goie durpel, man.
OAFKE: Dei ík joe duden zal.
MORITS CLANT: Goa vôt, boer Bennemoa.
-17-
(MUZIEK)
MORITS CLANT: Nou ken wie ôns oetproaten.
OAFKE: As doe die van 't richterschop oafscheerst.
....
MORITS CLANT: Klank van dien stem is aal zo dudelke sproak
as 't glinsteren van dien ogen.
OAFKE: Heur noar mien stem.
MORITS CLANT: Gefst doe die an mie as ik 't rechterschop an de Mepske loat?
OAFKE: Ik zeg nait nee.
MORITS CLANT: Dudelk wezen, wicht.
OAFKE: Ik zeg nait joa.
(MUZIEK)
J.E.: Nou wait ik nog nait, Paiter, wat ik doun mot.
P.N.: Loa'we moar mit 'n baident noar de Mepske goun, Jan.
I.E.: Moar as ze Morits Clant kaizen?
P.N.: Hest doe zain hoe de Mepske dei gaanze doodhauwen het?
I.E.: Krekt doarvandoan wil ik nait bie hom ien dainst.
P.N.: Bruuk dien hazzens, jong.
Wat zol Morits Clant doun?
P.N.: Oafke Bennemoa.
I.E.: 'k Heb d'r van heurd. Menske proatjes.
P.N.: Wat menskeproatjes?
I.E.: Dat Oafke Morits Clant an de liene het.
P.N.: 'n Vrauw as zai.
I.E.: Ken ook nait alles doun.
P.N.: Bie 'n man áles as beur 't zint.
I.E.: Wat zol de Mepske den doun?
P.N.: Oafke ken 't wel oaf zunder kiek-op-handen.

-18-
J.E.: Ha-ha-ha, moakst mie ja zuver an 't lachen.
P.N.: De Mepske wordt kjozen.
J.E.: En wat dut Oafke Bennemoa den?
P.N.: Den zegt Oafke Bennemoa tegen heer Morits Clant van Zuudhörn: stik.
J.E.: Wi1 mie nog nait zo aan.
P.N.: Most mensken moar ais heuren dei onder 't onrecht lieden. 't Onrecht gaít d'r mit ien dizze wereld.
J.E.: Wat wint: recht of onrecht.
P.N.: Onrecht is boas.
J.E.: Dan is d'r ja gain keur veur mie.
P.N.: Goa moar mit mie noar Mepske van 't Foan.
(MUZIEK)
J.E.: Hier ben ik heer de Mepske.
P.N.: Wie willen biesjoager worren bie joe, as ie richter worren.
DE MEPSKE: 'k Vertrouw die wel, moar dei kammeroad van die heb ik peerde-ogen op.
J.E.: Hou dat zo?
DE MEPSKE: Doe bis mien onvrunden tot vrund.
J.E.:
DE MEPSKE: J.E.:
DE MEPSKE: J.E.:
Dat geft joen vertrauwen juust vaasteg-
haid.
Hou dat? Zet mie dat ais oet 'n ander.
Ik ken nait meer weerom.
Zet mie dat oet 'n ander..
Ik ben 'n verroader, wat mien laand aanbe-
langt.
Ik ook.
Moar ik verraad mit mien verstand.
En ik bin verroader noar mien noatuur.
Hai ken weerom, ik noeit.
-19-
• DE MEPSKE: Is wat van woar, das doe doar zegte.
J.E.: Ik heur bie Morits Clant.
P.N.: En hai kaist de Mepske.
J.E.: Mien noam zel die vluiken as doe verlust, Mepske.
MEPSKE: Ie zell'n zo't rekend mien biesjoagers we-
zen.
J.E.: Wie zellen joe goud dainen.
P.N.: Da's ook mien beloven.
DE MEPSKE: Ie mouten bekentenissen d'r oet prugeln.
J.E.: Wie zell'n stief beuken.
P.N.: Net zo as ie op dei olle gaans ombeukt hemmen.
DE MEPSKE: Dat ze komen op 't zwei tussen leevend en dood.
J.E.: Wat ie opdroagen gait deur.
DE MEPSKE: Bloud wil ik zain.
P.N.: Menskebloud.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Bis doe doar, Oafke?
OAFKE: Hest om mie roupen, Rudolf?
DE MEPSKE: Gait weer mooi neis over die, ale kwedel-deuzen van 't loug bennen d'r mit op pad.
OAFKE: Leugens.
DE MEPSKE: Ze zeggen, dat Morits Clant die had het.
OAFKE: Laig'n ze.
DE MEPSKE: Zeg mie, wat d'r van aan is.
OAFKE: Veur die hol ik niks achter, Rudolf.
DE MEPSKE: Wat het d'r ploats had?
OAFKE: Ik heb hom haildal gek moakt van laifde.
DE MEPSKE: Wieder niks?
OAFKE Nog ain stap wieder en 't spul is wonnen.
DE MEPSKE: Speulst mit ons baide. Lugst.

-20-
OAFKE: Woartou zol ik die wat veurlaigen?
DE MEPSKE: Hou speulst doe.
OAFKE: Doe slagst gaanzen op 't zwet tussen lee-
vend en dood.
DE MEPSKE: Loater tel ik mensen zo sloagen.
OAFKE: Krekzo sloag ik Morits Clant op 't zwet van hoop en wanhoop.
DE MEPSKE: Nou kom wie n'ander noader.
OAFKE: Die mag ik lieden as gain aander, Rudolf.
DE MEPSKE: Wraider toustel ken 'k mie nait denken;
OAFKE: As doe mien dien laifde gefst, zel 'k die nog meer bezörgen.
DE MEPSKE: Tot op 't heden ken ik aan dien wraideghaid wel zat worren.
OAFKE: 't Gait tussen mien voar en mie.
DE MEPSKE: Wat wil dien voar?
OAFKE: Dat Morits Clant opgait veur 't richterschop.
MEPSKE: En doe wilst dat hai hom d'r oafscheert.
OAFKE: Doartou zel ik alles aanspannen - op 't zwet tussen leevend en dood.
DE MEPSKE: Van hoop en vertwieveln.
OAFKE: Ik zei de vrauw wezen doar Morits Clant alles veur over het.
DE MEPSKE: Wacht moar. Dat miskomt die.
OAFKE: Den magst hom ait nog dood moaken, Rudolf,
as doe richter bist.
(MUZIEK)
OAFKE: Nou ken 'k 'n bult makkelker bie die komen,
Morits Clant.
MORITS CLANT: Ik heb besteld zai zollen die ien hoes loa-t en, Oafke.•
OAFKE: Hier ben ik. Heurst mien stem toch.
MORITS CLANT: Ik ken mie nait terug trekken as richter.


-21-
OAFKE: Heur noar mien stem.
MORITS CLANT: Oetlandegen kennen nait mitdingen noar 't
richterschop, mien geslacht het hier aleer
joaren touholden.
OAFKE: Wat heurst ien mien stem?
MORITS CLANT: Laifde bezied, wênst bezied.
OAFKE: Geef mie 't woord, das doe gain richter
wor-ren veilst, Morits Clant.
MORITS CLANT: Twievel ropt mie oet 'nander.
OAFKE: Ropst die zulms oet 'n ander.
MORITS CLANT: 'n Slim zwoare stried.
OAFKE: Nou kom ik stoef bie die. Drok mie mor ien dien aarms.
MORITS CLANT: Ik bin lebait moak dat nait nog slimmer.
OAFKE: Heur noar mien stem.
MORITS CLANT: 't Wordt mie nait geven.
OAFKE: Heur.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Deur ston open.
OAFKE: Gain aine het die roupen.
BENNEMOA: Ik wacht nait dat ze mie roupen.
MORITS CLANT: Vot doe.
BENNEMOA: Most wel waiten was omhaans hest, Morits
Clant.
OAFKE: Ales veur die, Morits Clant.
BENNEMOA: En 't mismoal achternon, Merits Clant.
MORITS CLANT: Hest dear weerwoord op, Oafke?
OAFKE: Heur noar mien stem, Merits Clant.
BENNEMOA: Heur near mien redenoatsie, Morits Clant.
MORITS CLANT: Veur 't licht mit dien redenoatsie, Bennemoa.

-22-
OAFKE: Luuster, mein stem, Morits Clant.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: Wis wor ik richter in dizze contrainen.
BENNEMOA: Ik zel joe helpen, heur Morits Clant.
OAFKE: Ik trek mien hannen van die oaf, Morits Clant, as doe richter worst.
(MUZIEK)
P.N.: Oetzied, Bennemoa.
BENNEMOA: Wel bist doe, das doe zeggen duurst: eet-zied, Bennemoa.
P.N.: Ik en hai, wie bennen biesjoagers van de Mepske.
BENNEMOA: Ho, ho, zo wied bennen wie nog nait. Vot oetzied, zeg ik.
P.N.: Dat zel joe muiten, Bennemoa.
BENNEMOA: 't Weert nog nait op dien gewas, man.
J.E.: Zullen ze Morits Clant toch kaizen?
BENNEMOA: Wis en warachtjend.
J.E.: Din heb ik peerden wel achter woagen.
BENNEMOA: Verbeter die veurdat te loat is.
J.E.: Ken ik nog weerom?
P.N.: As die onderwegens bennen noar de roakel-dobbe, is 't er gain weerom.
BENNEMOA: Ze hammen dien voader hoog ien reken, hier in 't loug.
J.E.: Ken wezen dat ik zien leevend nog red.
BENNEMOA: Ze kaizen Morits Clant dommee.
J.E.: Wel zegt dat?
BENNEMOA: Boer Bennemoa.
(MUZIEK)
OAFKE: Hej' ook zain, biegeval, woar mien pa hân-goan is?
J.E.: Zevens was hai nog bie ons, Oafke.

-23-
P.N.: Dien voader zegt, hai het die deurdoen as dochter.
OAFKE: Wait ie woar boer Bennemoa hên is?
P.N.: Noar Zuudhörn, in elks gevals dei wereld oet.
OAFKE: Is boer Bennemoa, van gedachten, dat ze Morits Clant Kaizen?
J.E.: Boear Bennemoa is mie kêl op hoed vallen.
Zwait stait mie op sterens van benauwdeg-
haid.
OAFKE: Benauwdeghaid hemmen allenneg lu van node,
dei de Mepske nait helpen.
P.N.: Ik help de Mepske aal.
J.E.: Hou waist doe Oafke, dat de Mepske kozen
wordt?
OAFKE: Maiste mensken bennen toch boksemschieters.
P.N.: Benauwdens slagt vleugels eet over dizze
contrainen.
OAFKE: Dei baange is, stemt op de Mepske.
J.E.: Ik wor biesjoager bie de Mepske.
OAFKE: Dei vandoage tegen de Mepske is, zegst doe
mörren de hoed knovveln.
P.N.: Wie mit 'n ander, ik en hai.
(MUZIEK)
OAFKE: Op wêl zest stemmen, Morits Clant of de
Mepske?
STEM: Op Morits Clant.
OAFKE: Die huif ik nait vroagen, boer Bennemoa.
BENNEMOA: Oet mien pad, wief.
OAFKE: Wel gaistoe stemmen, Morits Clant of de
Mepske?
STEM: Ken die toch niks schelen, Oafke Bennemoa.
-24-
OAFKE: Den wait ik 't aal: Morits Clant. Kost die de hoed.
Op wêl gaistoe stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM : De Mepske.
OAFKE: Op wêl gaistoe stermen, Morits Clant of de Mepske?
STEM: De Mepske, Oafke Bennemoa.
(MUZIEK)
J.E.: 't Is nog liek om liek wêl 't winnen zel.
P.N.: 't Gait nait haildaal zo as ik docht haar.
J.E.: Hest stemmen aal opteld?
P.N.: Drei 'n daarteg om drei 'n daarteg. (MUZIEK)
OAFKE: Op wêl gaiste stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM: Zolt die ogen oet kop schoamen, 'n dochter van Bennemoa!
OAFKE: Nou wait ik geliek wêl ofst stemst. (MUZIEK)
DE MEPSKE: 't Stait d'r moar minachteg bie.
OAFKE: Dei die mitstemmen, komen 't leste.
DE MEPSKE: Wanneer den?
OAFKE: As 't oavend wordt.
DE MEPSKE: Bie duustern, omreden zai heur schoamen. (LACHT)
OAFKE: Woarom, dat ken niks schelen.
J.E.: Hest heurd?
P.N.: 't Ken toch nait wezen, dat ze Morits Clant kaizen?
J.E.: Wat zel d'r van ôns te vlucht komen as ze Morits Clant kaizen?
P.N.: Niks.
• -25-
• J.E.: Din stellen ze 'n veem over ôns om te richten.
• P.N.: 't Zel mie een zörge wezen.
• J.E.: 't Zel mie slimmer wezen as dood.
• (MUZIEK)
BENNEMOA: Nou hest den zo wied, Oafke. De Mepske is
kozen.
Nou mout ik zwinden op 'n vremden.
OAFKE: Woartou dat? Kenst toch blieven?
BENNEMOA: Blieven wordt mien dood.
OAFKE: Ik heb 't wonnen.
BENNEMOA: Noa knobeln komt holtstekjen.
OAFKE: Moar ik heb hoogste ogen.
BENNEMOA: Hest nog gain spiet?
OAFKE: Hest die zulms deurdoan as mien voader. (MUZIEK)
MORITS CLANT: Wat dust nou nog bie mie, Oafke Bennemoa?
OAFKE: Ik mout nog ait wat mit joe veronnaiern.
MORITS CLANT: Ik gon tou 't laand oet.
OAFKE: 'k Zol 't nait doun, Morits Clant. MORITS CLANT: Woarom nait?
OAFKE: Dat wais doe zulfs op 'm besten.
MORITS CLANT: Ik heb verloren, ik mout boudel berappen.
OAFKE: Toch kenst nog laifde van 'n vrauw kriegen.
MORITS CLANT: Dei boudel berappen mout......
OAFKE: Woarom nait, Morits Clant.
MORITS CLANT: Wat hest doe nou nog bie mie verloren?
OAFKE: Ik wol dast hier bleefst.
MORITS CLANT: 't Is aaltmoal dien bestel dat de Mepske kozen is.
OAFKE: Mien bestel?
MORITS CLANT Ken ja nait aans. Moar wat kenst mie ople-vern as ik blief?

-26-
OAFKE: 'n Kaans op laifde van mie.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Veur letste moal da'k bie joe kom, heer Mo-
rits Clant van Zuudhörn.
MORITS CLANT: Wat wolt hier o et stukken?

BENNEMOA: Ik gon tou 't laand oet.
MORITS CLANT: Elk mout zien aigen best waiten op dizze wereld.
BENNEMOA: De Mepske krigt mie bie 't jak en din heb
ik d'r west.
MORITS CLANT: Doe bist Oafke heur voader.
BENNEMOA: Ik heb Oafke heur voader west.
MORITZ CLANT: Oafke redt die d'r wel oet.
BENNEMOA: Oet 't leevend mainste zeker.
MORITS CLANT: Mie redt ze d'r wel oet.
BENNEMOA: Net zo min.
MORITS CLANT: Woarom wil ze mie hier den hollen?
BENNEMOA: Zai wil dien hoed.
MORITS CLANT: Zai sluig arms om mie tou.
BENNEMOA: Maneuvels. Maint ze niks van.
MORITS CLANT: Neem ik nait an.
BENNEMOA: Kost die dien leevend.
MORITS CLANT: Ik ken d'r nait onderhên.
BENNEMOA: Den gon ik allenneg.
MORITS CLANT: Elk aine mout zien aigen best waiten.
BENNEMOA: Ie bennen net 'n sirreltop, man.
MORITS CLANT: Ik heb gain keur.
BENNEMOA: Ik kom weerom op mien heerd
MORITS CLANT: Wanneer?
.BENNEMOA: As de Mepske an de wenakker is.
MORITS CLANT: Dat zei nait zo worren.
BENNEMOA: Zo lang as de Mepske hier regaiert, blief ik vot.
-27-
MORITS CLANT: Ie zain spouken.
BENNEMOA: 't Leevend zel wel oetmoaken wêl van ons spouken zucht.
(MUZIEK)
OAFKE: 'k Heb ales veur die doan wat ien mensken-macht was, Rudolf.
DE MEPSKE: 't Meer is nooit vol.
OAFKE: Mien pa heb ik verroaden.
DE MEPSKE: Dien pa is tou 't land oet.
OAFKE: Ik ken hom nait opmuiten, Rudolf.
DE MEPSKE: Dat haars wel doun mouten, Oafke.
OAFKE: Woarom dus mie zo zeer, Rudolf?
DE MEPSKE: Doe bis eerste dei 'k zeer dou .....
OAFKE: Morits Clant het hakken ook licht.
DE MEPSKE: As ik hom ien de vingers_krieg.
OAFKE: Zest den proaten van laifde, Rudolf?
DE MEPSKE: Doe bist mit hom aan 't waark west op me-
naaier van de widde vieven.
OAFKE: Zukswat heb ik down.
DE MEPSKE: Ik hoat hom.
OAFKE: Dat wos ik.
DE MEPSKE: Ik blief ien ogen van dizze lu ait 'n vrem-de.
OAFKE: Nait ien mien ogen.
DE MEPSKE: Hai het mie deeg vuilen loaten, dat ik oet 't prikkelaand kwam.
OAFKE: Ik zel hom die tougoeien as 'n koatsebaal. (MUZIEK)
J.E.: Hier ben we, heer van 't Foan.
P.N.: Wie doun ales wat ie ons vroagen.
DE MEPSKE: Ik zel joe wel bestellen.
P.N.: Roppen, scheuren, reupen en moorden.
J.E.: Wat ie moar aisen.
-28-

DE MEPSKE: Ik wil dat ie niks doun.
P.N.: Bewwe den nait joen biesjoagers?
J.E.: Mouten wie nait op 't volk hier lösprugeln
krek as ie dei gaanze doen hemmen?
DE MEPSKE: Ie mouten geduld doun.
P.N.: Woarom dat, heer?
DE MEPSKE: Dei boerenheukels mouten denken, dat 't alt-
moal 'n beetje touvaalt.
P.N.: Wie bennen zuchtig noar bloud.
DE MEPSKE: Ik heb klachten van node over Morits Clant.
J.E.: Bennemoa is d'r oetnaaid.
DE MEPSKE: 't Muit mie, dat ik hom 't lichoam nait
stukkend rieten ken.
P.N.: Zellen nog wel meer oetnaaien.
Ik ben richter ien dizze hbrn.
J.E.: Woarom ken ie Morits Clant nait ien 't jak
griepen?
DE MEPSKE: 'k Mot overtuugens hemmen.
Wie stonnen mit ons haarde bongels ree.
J.E.: Om te sloagen.
P.N.: Zo kennen wie 't volk bekennen loaten.
J.E.: Of hemmen ze niks doan.
DE MEPSKE: Ik vroag moar om ain noam.
P.N.: Morits Clant zienent.
J.E.: Ben ie din nait maans genog.
DE MEPSKE: Ik ben zat maans genôch.
P.N.: Woarom wordt 't ons nog nait gund om tou
te peutern.
DE MEPSKE: Eerst mouten mensken heur wat bedoaren.
J.E.: Ik ken mie nait bedoaren.
DE MEPSKE: Doarom heb ik die 't alderslimst ien de pe-
moters.
J.E.: 'k Wol ik was d'r nooit an begund.
-29-
DE MEPSKE: 't Mout aal 'n aanschien van recht hemmen, ook as 't onrecht is.
J.E.: Wie zellen 't moaken noar joen bestel.
P.N.: Ie hemmen meer achter de steerns as wie.
DE MEPSKE: Eerst mouten mensken heur bedoaren.
P.N.: Komt veur 'n ander.
J.E.: Nou zelt besloagen as ie verlaizen!?
DE MEPSKE: Ik ken nait verlaizen.
P.N.: Wat kriegen wie veur 't getuugenis van Mo-
rits Clant zien misdroagens?
DE. MEPSKE: Honderd gulden.
P.N.: As wie hom omzeumen maggen, beuk ik 't der wel eet.
J.E.: Ik beuk 't der ook wel oet, de Mepske.
DE MEPSKE: Loater. Eerst mout 't laand weer ien de ruste komen, 't mout heur weer wat vergeten, dat Bennemoa d'r oet reten is.
(MUZIEK)
MORITS CLANT: Wat dust hier, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Hest mie hier besteld.
MORITS CLANT: Deur dien gestook is de Mepske ien 't rich-terschop komen.
OAFKE: Stait mie niks van bie.
MORITS CLANT: Lugst.
OAFKE: Ik wait nait of ik doun heb wat ik doan heb.
MORITS CLANT: Doe gefst dus tou, das doe't doan hest.
OAFKE: Ik zeg enkeld, ik zol 't nou nait weer doun.
MORITS CLANT: Woarom nait?
OAFKE: Heur noar mien stem.
MORITS CLANT: Is dit widde wieverij.
OAFKE: Dit is suver menskewaark.
MORITS CLANT: Het de Mepske die doan geven?
-30-
OAFKE: Ik zeg nait joa.
MORITS CLANT: Hest dus eerst 't nust opwaarmd veur de Mepske.
OAFKE: Dat muit mie nou.
MORITS CLANT: As ik nait wos dast loogst.
OAFKE: Ik laig nait.
MORITS CLANT: As ik wos dast nait loogst.
OAFKE: Ik laig nait.
MORITS CLANT: As ik wos das doe nait loogst.
OAFKE: Doe zolst nait oet 't laand goan.
MORITS CLANT: Zo was 't.
OAFKE: Heur noar mien stem.
MORITS CLANT: Bist doe nait achter de Mepske heer?
OAFKE: Ik geef gain weerwoord.
MORITS CLANT: Zuchst wel!
OAFKE: Nou kom ik stoef bie die.
MORITS CLANT: Ik gon tou 't laand oet.
OAFKE: Nait doun, Morits.
MORITS CLANT: Dien olle het mie woarschouwd veur de Mepske.
OAFKE: Doe mainst vaast, boer Bennemoa het die
woarschouwd.
MORITS CLANT: Hai bruukt zien hazzens.
OAFKE: 't Laand is ien ruste.
MORITS CLANT: De Mepske zel mie bie de nek kriegen.
OAFKE: As hai dat wild haar, haar hai 't al doan.
MORITS CLANT: 't Wordt mie stoadeg an kloarder dast ach—ter de Mepskes haart heer bist.
OAFKE: Laifde van 'n vrauw is eelsk as de wiend.
MORITS CLANT: Ik ken nait op die an.
OAFKE: Wellicht zelst doe mie 't haart ook nog ien vuur zetten, Morits.
MORITS CLANT: As ik dat vervast wos, bleef ik op mien halm.
OAFKE: Deur alles hên?

-31-
MORITS CLANT: Deur alles hên.
OAFKE: Doe bleefst op dien haim?
MORITS CLANT: Ik bleef op mien haim.
(ACHTERGROND-MUZIEK)

MORITS CLANT: Ik zol niks meer van boer Bennemoa aanemen.
OAFKE: Dai het zegd, doe zolst tou 't laand oet
goan.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: As ik wos, das doe van mie holden zotst.
OAFKE: Din bleefst op 't Foan?
MORITS CLANT: Deur ales hên.
OAFKE: Doe bleefst op 't Foan.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: Wat veur barrieshond is dizze de Mepske.
OAFKE: Hai is 'n staarfelk mensk net as wie.
MORITS CLANT: Woarom wilst mie ien sloap sujen?
OAFKE: Ainmoal zeilen ôns haarten 'n ander vienden.
MORITS CLANT: Wanner zet dat wezen?
OAFKE: Geduld doun.
MORITS CLANT: Ik ken mie nait verweren.
OAFKE: Blief op dien haim.
MORITS CLANT: Ik blief op mien haim.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Biesjoagers!
J.E.: Hier bewwe, heer van 't Foan.
P.N.: Wat mout wie.
DE MEPSKE: 't Is zo wied.
J.E.: Joen rechtscontrain is ien ruste, heer.
P.N.: Morits Clant is nait oetreten heer.
DE MEPSKE: Heur noar mie.
P.N.: Joen vroagen is ons wet, heer.
DE MEPSKE: 't Gait mie om ain noam.
J.E.: Morits Clant zienent.
-32-
P.N.: Wie moueten op dei heukels lös prugeln.
J.E.: Mit knoestige knorren.
P.N.: Tot aine van dei heukels zegt: ik dou getuugnis, dat Morits Clant schuldig is.
DE MEPSKE: Leugens of woarhaid, hai zal getuugen. (MUZIEK)
OAFKE: Joa, dat komt oet, de Mepske het pardie lu
in 't gevang zet, Morits.
MORITS CLANT: Dat ik doar niks tegen doun ken.
OAFKE: 0, der is gain aine brandschoon.
MORITS CLANT: Dat bennen lu, dei tegen de Mepske stemd hemmen.
OAFKE: Nee, doar gait 't nait om.
MORITS CLANT: Ik wol, das doe nooit bie mie over deel komen wast.
OAFKE: Woarom nait?
MORITS CLANT: Doe bis aanstookster en moakst de Mepske
kop nog roeger as er al is.
OAFKE: Niks van aan.
MORITS CLANT: Hest mie zo wied brengen wild, dat 'k hier bleef.
OAFKE: Ik mag die zo geern lieden.
MORITS CLANT: Aine leugen jacht aander van dien tong oaf.
OAFKE: Heur noar mien stem.
MORITS CLANT: Niks as leugen ien dien stem.
OAFKE: Stem ken nait laigen.
MORITS CLANT: As ik op die áán kon.
OAFKE: Den zolst ien 't laand blieven.
MORITS CLANT: Alevenwel ken 'n mensk blind wezen mit ogen
open.
OAFKE: Nou kom ik stoef bie die.
MORITS CLANT: Mout ik die Leuven?

-33-
OAFKE: Kenst op mie aan.
MORITS CLANT: Hebben dei lu nou 't ain of ander op heur verantwoorden, joa of nee?

OAFKE: Zai hemmen bekend.
(MUZIEK)
0AFKE: Morits Clant komt nait onder dien pemoters oet, Rudolf.
DE MEPSKE: Hai zol zich.'t gat wel oet hoaken runnen.
OAFKE: Hai blift hier.
DE MEPSKE: Ik wait bie zetten toch nait wa'k an die heb.
OAFKE: Om die heb ik mien voader verroerden.
DE MEPSKE: Hai is oetreten, dei röttege boer Bennemoa.
OAFKE: Kon ik nait helpen.
DE MEPSKE: Wel zegt mie das doe 't nait helpen konst?
OAFKE: Hai het dei andern noadoan, dei ook oetre-ten.
DE MEPSKE: Op wel ken ik aan? Op gain aine.
OAFKE: Op mie toch.
DE MEPSKE: Wel zegt, dats du nait lugst?
OAFKE: Ik zulms. Ik ben 't kwoaie baist hier wor-ren, deur dien toudoun.
DE MEPSKE: Heur noar mien lachen.
(LACHT)
OAFKE: Dei verniende lach ken ik nait verduren.
DE MEPSKE: Ik lach miezulms oet.
OAFKE: Hest 't woord laifde nog immer nait op ton-ge nomen jegens mie.
DE MEPSKE: Jegens die?
OAFKE: Ik heb mie aansteld of ik Morits Clant zien laifde zocht en dat aal om dien gewin.
DE MEPSKE: Morits Clant zien volk is hier vandoan.
-34-
OAFKE: Woar's doe geboren biet is mie suver aingoal.
DE MEPSKE: Bie Morits Clant zien volk holdt van oller op oller gain verroader tou.
OAFKE: Al wast zulms ook 'n verroader, lait mie 't nog niks schelen.
DE MEPSKE: Misschain krigst mie ien 't geleuf, as Morits Clant hier blift.
OAFKE: Zeg ais: "laiverd" tegen mie, Rudolf.
DE MEPSKE: Doe bis nog minder veur mie as 'n verrouste spieker.
OAFKE: Ainmoal komt kentern van tij.
DE MEPSKE: Reken d'r nait te vaast op.
OAFKE: Sloag mie laiver, moak mie moar dood as die 't loent.
DE MEPSKE: 't Loont mie nait. Boetendat heb ik die hier nail besteld.
OAFKE : Zunder mie haar Morits Clant nou or richter- stoul zeten.
DE MEPSKE: Wat doan is is doan.
OAFKE: Nee.
DE MEPSKE: Woarom nog poesten as 't stof van tied zich al deel vleid het? Domme kriget ien ogen en den ken wie 'n ander nait meer zain.
OAFKE: Ales heb 'k veur die doan.
DE MEPSKE: 't Stoerste komt nog want nou most bewiezen.
OAFKE: Ik sel bewiezen hou stomme geern ik die
hemmen wil.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Ie hemmen nog nait genog prugeld.
J.E.: Zai kennen heur Morits Giant zien noam nait
binnen brengen.
P.N.: Heu ruggen lieken al wel regenbogen.
-35-
DE MEPSKE: Zet ze moar an de kedde.
J.E.: Mout ik mensken ien kettens sluten.
P.N.: 'k Zol d'r nait bie prakkezaiern.
DE MEPSKE: Ons grootste zörge is dat Morits Clant ien 't land blift.
J.E.: Zol hai nait gewoar worden wat wie mit dizze
mensken oetstukken.
P.N. En ien ketten sloten worren?
DE MEPSKE: Ie zeilen 't stil hollen veur haile wereld.
J.E.: Dat is duudelk, vanzuls.
DE MEPSKE: Op dei menaier lopen ze d'r ien as rötten ien
'n klooster.
(MUZIEK)
MORITS CLANT: De Mepske is achter mie heer.
OAFKE: As hai wol, zat 's doe al brood mit spinnen te eten.
MORITS CLANT: Immer en immer wordt 't kloarder hou gek doe bist mit de Mepske.
OAFKE: Laifde van 'n vrauw is eelsk as de wiend. MORITS CLANT: Ik ken nait op die aan.
OAFKE: Ken wezen dast mien haart nog krigst, Merits.
(ACHTERGROND MUZIEK)
MORITS CLANT: As ik daarover in wizzeghaid was, bleef ik
hier.
OAFKE: Deur ales hèn?
MORITS CLANT: Deur ales hèn.
OAFKE: Doe blifst hierzo.
MORITS CLANT: Alleeneg biegeval ik wait dast mie hemmen
wilst.
OAFKE: Dat most zulfs moar oetvigelaiern. MORITS CLANT: Deur ales hen.
OAFKE: Verheel die den maar dat ik die hemmen wil.

(ACHTERGROND MUZIEK)
-36-
MORITS CLANT: Woarom perbaierst mie ien sloap te zuien.
OAFKE: Omreden men allenneg goud dreumt as men goud slept.
(ACHTERGROND MUZIEK)
MORITS CLANT: De Meiske het mie nait oppakt.
OAFKE: Hai zei die ook nait opbakken.
MORIS CLANT: Zien tiepelzinnighaid geft reden zat tot twiefel.
OAFKE: Blief veur mie den thoes.
MORITS CLANT: Kom als nevens mie op baanke.
OAFKE: Ik hol van die. Wat hest meer van noden? (MUZIEK)
DE MEPSKE: Ze hemmen altmoal schuld bekend.
STEM: Wie begeven ons onder dei zwoare kettens, heer van 't Foan.
P.N.: Heer de Mepske van 't Foan is 'n genoadeg rechter.
STEM: Geef ons te eten. Wie hemmen dörst.
(KETTENS RUSSELN TEGEN 'N ANDER)
DE MEPSKE: Aine van joe kin vrij komen. Hai krigt zat van eten en drinken. As hai zegt dat Morits Clant nait schoon van gewaiten is.
STEM: Morits Clant is schoon van gewaiten.
STEM: Net zo schoon as wie.
STEM: Wie bennen altmoal zuver van gewaiten.
DE MEPSKE: Ie hemmen altmoal bekend.
STEMT: Wie hemmen bekend omdat wie met knorren op rugge houwen wörren.
STEM: Biesjoagers hemmen dat doun.
J.E.: ik heb nait haard sloagen.
DE MEPSKE: Denkst doe dat de Mepske zich nait overende hollen ken op de lange duur?
J.E.: Nee heur.
DE MEPSKE: Omdast zeest "Ik heb nait stief sloagen".

-37-
P.N.: Hai het gelike stief sloagen as ik.
J.E.: Lugst.
STEM: Moak ons lös oat dei kettens!
STEM: Woater, woater!
DE MEPSKE: Vrij zel deigennege wezen dei zegt dat Morits Clant wat tegen de wet oetzet het.
DE MEPSKE: Fris woater veur deigennege dei zegt: Clant is 'n steukelder.
DE MEPSKE: Boeskool oet vat veur deigennege dei zegt: Morits Clant onderslagt belastens.
STEM: Morits Clant.... het 't doun.
DE MEPSKE: Moak hom lös, biesjoager.
STEM: Wat ie ook vroagen, ik zel 't aal bekennen, heer.
STEM: Schaande, schaande.
(MUZIEK)
J.E. 'k Heb hail wat stoereghaid had om hier te
komen, heer Merits Clant.
MORITS CLANT: Wat dus hier? Biesjoager van de Mepske.
J.E.: Ik stond 't nait.
MORITS CLANT: Wat staist doe nait, swienhond.
J.E.: Ik ben gain swienhond.
MORITS CLANT: Verroader.
J.E.: Ik ben gain verroader.
MORITS CLANT: Wat bis den aal.
J.E.: 'n Man dei oetenander reten wordt.
MORITS CLANT: Hou dat?
J.E.: Ik dou ales wat mie nait zint.
MORITS CLANT: Wat is dien bosschop hier?
J.E.: Joe woarschouwen, heer van Zuudhörn.
MORITS CLANT: Zel mie nei doun of 's ook denkst wast zegst.
J.E.: 't Oavend komen wie hier om die op te hoalen. MORITS CLANT: Wel bennen dat: wie.
-38-
J.E.: Ik en mien pazzepant. As 't duuster is.
MORITS CLANT: Woarveur dat?
J.E.: Bie stikduustere nacht.....
MORITS CLANT: Hou zo?
J.E.: Ain van de lu, dei ien kettens sloten wör....
MORITS CLANT: Het hai zegd, ik was schuldig.
J.E.: Joa.
MORITS CLANT: Ben zuver oetstuur. Dat ken nait woar wezen,..
J.E.: Hai was ien nood.
MORITS CLANT: 't Wil mie nog nait aan.
J.E.: Ik ben zuls 'n verroader as ze joe 'n moal
mit brandiezers over de hoed strieken, wordt
alles woar wat ze je ienstupen.
MORITS CLANT: Verlaig mie nait.
J.E.: Dei berouw het lugt nait.
MORITS CLANT: Bist doe bekend mit OaFke Bennemoa.
J.E.: Joa.
MORITS CLANT: Wat bennen dien gedachten over heur?
J.E.: Zai drift mit op tij.
Zie volgend blad.
-39-
MORITS CLANT: Wat veur tij.
J.E.: Heur laifde veur de Mepske.
MORITS CLANT: Lugst, haalsknoop.
J.E.: As ie ien 't gevang zaten op 't Foan.
MORITS CLANT: Den zol zai reeren van verdrait.
J.E.: Zol zai heur verkneukeln.
MORITS CLANT: Wè1 mot ik leuven?
J.E.: Mie.
MORITS CLANT: As d'r aine oet 'n ander reten wordt, ben ik
't.
J.E.: Loat joen verstaand an 't woord heer.
MORITS CLANT: Mien verstaand zegt mie, das doe woarhaid zegst.
J.E.: Zodounde, moak dat ie over de gruppe komen. MORITS CLANT: Ik wil d'r eerst over prakkezaiern.
J.E.: Mien noam mo'j verzwiegen.
MORITS CLANT: Nou wait ik geliek dat ie 't mainen.
J.E.: Hou wait ie dat, heer.
MORITS CLANT: Oet dien woorden en oet klank van dien stem.
J.E.: Ik heb 'n allerieselekst hènkomen had. MORITS CLANT: Joa jong nou krigst 'n stoere gang, zunder
lijte van de Mepske deur 'n wereld dei ver-
braand op die is.
J.E.: Verroader ben ik noar weerskanten.
MORITS CLANT: Dei over hond komt, komt ook over steert.
J.E.: Wat mout er van mie te lande komen. MORITS CLANT: Dien kloare kop zei die redden.
J.E.: 't Zelt perbaiern.
MORITS CLANT: As doe dommee vot bist, pak ik mien karrebies.
J.E.: Gainaine zel den nog oetvienden woar ie tieden vandoan had hemmen.

-40-
MORITS CLANT: 't Zel peerden oet 't laand hoalen loaten, den kennen ze tougelieks karözze veur achterdeur zetten.
J.E.: Liekt mie goud tou.
MORITS CLANT: Ien mien karözze zei ik dizze contrainen oet voaren.
J.E.: As 'n groot heer.
MORITS CLANT: Oafke Bennemoa zel 'k oet mien ziel branden.
J.E.: Zo zei 't aal goud komen.
MORITS CLANT: Morits Clant, heer van Zuudhörn begeft hom
op 'n vremden mit vaier peerden veur de ka-
rözze.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Woar is Morits Clant?
Woar is Morits Clant??
(ZWIEGEN)
J.E.: Het 'n verroader west.
DE MEPSKE: Wat wolst doe doarmit zeggen.
J.E.: Dat ien Zuudhörner börg alle koamers, kaasten en kisten open west hemmen moar Morits Clant
het hakken licht.
DE MEPSKE: Wolt doe doar mit zeggen dat Morits Clant nait meer ien 't Westerkertaier is?
J.E.: Ik wil niks zeggen, moar zien peerden en ka-rözze bennen ook vot.
DE MEPSKE: Eerst Bennemoa, nou Morits Clant.
P.N.: Wie zellen moar votgoan.
DE MEPSKE: Oetzied!
J.E.: Hai 's haidaal verhilderd!
DE MEPSKE: Vot, oe mien gezicht, of ik breng joe omhaals.
J.E.: Wie zellen moar votgoan.
P.N.: Ik heb 't nait verroaden.
-41-

DE MEPSKE: Verroad, allerwegen om mie tou.
J.E.: Ik heb 't nait verroaden heer.
DE MEPSKE: Vot zeg ik.
J.E.: Loat ons moar wat oet zien omwereld goan,
tot hai weer bedoard is.
P.N.: Ik wil bie die blieven. Mepske van 't Foan.
DE MEPSKE: Gain aine mag bie mie blieven.
P.N.: Ik blief joe goud zind heer.
DE MEPSKE: Gain aine is mie goud zind as ik mien zeg-
genschop kwiet wor.
P.N.: Ken nait.
DE MEPSKE: Ik zel gain aine meer tot kameroad hemmen
as 't tij kentert.
P.N.: Ie hollen mie.
DE MEPSKE: Vot, tou koamer oet!
P.N.: Ik loat joe nait allenneg.
DE MEPSKE: Moar ik ben nog ait richter, heur ie!
P.N.: Wie stonnen veur joe ie, heer!
DE MEPSKE: Veur Morits Clant dei oet de brand is, ze11'n
honderd ien de brand te lande komen. Ain
grode schenzen bult zel'k oplougen.
P.N.: Wie zellen 't vuur op roakeln.
DE MEPSKE: Loat mie allenneg ien duustern.
P.N.: Wie zellen joe allenneg loaten, heer.
DE MEPSKE: Veur dei aine man zei 't haile land om ge-
noade stènnen.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Oet dizze daktempel hewwe mooi kiek op de
schenzenbult.
OAFKE: Bis toch liek worren mit dat volk, Rudolf.
DE MEPSKE: Nait haildaal. Dien voader Bennemoa is d'r
tussenoet.
OAFKE: Ik kon hom nait opmuiten.
.N„
DE MEP SKE :

-42-
DE MEPSKE: Morits Clant van Zuudhörn is d'r tussenoet.
OAFKE: 'k Heb perbaierd om hom ien de biesterboane te hollen.
DE MEPSKE: Is 't woar?
OAFKE: Nog 'n zetje en hai haar veur die west.
DE MEPSKE: Wèl het mie verroaden.
OAFKE: Ain van dien biesjoagers.
DE MEPSKE: Ken nait.
OAFKE: Dei die min moakt het was te zwak.
DE MEPSKE: Doe, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Wat mainste dat ik veur aine ben?
DE MEPSKE: Doe hest dit altmoal behaspeld.
OAFKE: Da's nait woar, Rudolf.
DE MEPSKE: Doe hes mie alles ienstuupt van begun of aan.
OAFKE: Hou kenst dat nou zeggen?
DE MEPSKE: 't Is altmoal dien schuld.
OAFKE: Ofschoon 't nait woar is, zel ik 't op mie nemen.
DE MEPSKE: 'k Zei die de bonken ook nog wel ais breken.
OAFKE: Daipe laifde, daip verdrait.
DE MEPSKE: Doe hars docht, ik zol zeggen, ik mainde die ien mi en haart.
OAFKE: Ik docht, 't nait allenneg, ik wos 't ook.
DE MEPSKE: Ik zei 't nait zeggen.
OAFKE: Ainmoal toch, ainmoal.
DE MEPSKE: Wanneer?
OAFKE: As doe oet tied mos, de Mepske.
DE MEPSKE: Wanneer?
OAFKE: As 't volk oetkomt om die dood te houwen.
(MUZIEK)
P.N.: Ik heb schenzen ien braand stoken.
DE MEPSKE: En dien kameroad?
P.N.: Wol nait.

-43-
DE MEPSKE: Waarom nait?
P.N.: Hai zee, 't wör hom te sip.
DE MEPSKE: Hest hom dou nait op brandstoapel stöt?
P.N.: Hai luip vot en lachte mie oet.
DE MEPSKE: Dei soatanse verroader! Den zit e bie Morits Clant!
P.N.: 't Vuur brandt helder op.
DE MEPSKE: Roamen wied open.
P.N.: Hou dat.
DE MEPSKE: Ik wil heur gestèn heuren.
P.N.: Ik heb heur vastbonden.
DE MEPSKE: Mie dunkt, ik heur ze reren.
P.N.: Gain ain duurt bie 't vuur komen.
DE MEPSKE: Wat wordt er zegd onder 't volk dat er omtou stait?
P.N.: Zai zeggen: Dizze lu wazzen zuuver van ienholten.
DE MEPSKE: Ken ik doar niks tegen doun?
P.N.: Bennemoa is weerom.
DE MEPSKE: En Morits Clant?
P.N.: Zai zeggen hai is op komende wegen.
DE MEPSKE: Zodounde is dit dus mien leste dag.
OAFKE: Ik ben bie die.
DE MEPSKE: Gain aine mag bie mie wezen.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Heur hou dei lu aangoan doar boven op de brandstoapel.
P.N.: Ik heur niks.
DE MEPSKE: 't Gait der moar om, dat ik 't heur.
OAFKE: Das doe nait alles beroamen konst doar doe
die tou zind haarst, muit mie.
DE MEPSKE: Ik leuf dast mainst.

-44-
OAFKE: Ik haar Morits Clant ien dien handen speuln wild.
DE MEPSKE: Heurst doe dei lu doar boeten wel bèlken?
OAFKE: Doe heet dien vijanden nait ophemmeln kind.
DE MEPSKE: Loat mie 't nou genog wezen dat ik dizze lu op de schenzen kregen heb,
P.N.: Moar dien vijanden saten bezied mank dien
kameroaden.

DE MEPSKE: Zeg mie ais, Oafke Bennemoa, wat het Morits Clant veur die west?
OAFKE: Dou ik hom mit zuide tong touproatte, hoatte ik hom ien de grond.
DE MEPSKE: Hest doe 't doan omdast mie hemmen wolst?
OAFKE: Doarom.
P.N.: Ie zeden, de Mepske, ik mos votgoan.
DE MEPSKE: Wat wilste den?
P.N.: Votgoan oet dizze streken, zo gauw as 't immer ken.
OAFKE: Of wilste perbaiern dien pazzepant achternoa te kuiern naar Morits Clant en boer Bennemoa?
P.N.: Ik wil niks meer mit die van doun hemmen Mepske.
OAFKE: Rudolf, doe letst mensken lieden, moar zulms.... zulms.
DE MEPSKE: Woarom miskomt mie ales?
(MUZIEK)
J.E.: Hier mou'we wezen, heer Clant van Zuudhörn. MORITS CLANT: Dien hoge sprongen hemmen west, Mepske van 't Foan.
DE MEPSKE: Wèl holdt stand nevens mie?
OAFKE: Oafke Bennemoa.
(MUZIEK)

-45-
BENNEMOA: Nou zai'k die weerom, Mepske van 't Foan.
DE MEPSKE: Kom ais stoef bie, den zelk die speien.
MORITS CLANT: Hier stonnen wie nou, tegenover die.
J.E.: Denk d'r om, ik heb Morits Clant woarschouwd.
P.N.: De Mepske het mie dwongen om te doun wat ik dou.
OAFKE: Hest doe dei schennen aanstoken, joa ofte nee? Ook dien dood is ophanden.
BENNEMOA: 't Volk wil die ien ketten sloagen. Mepske.
MORITS CLANT: Ook Oafke Bennemoa komt nait onder heur schuld
hèn.
J.E.: Gain aine zel mie wat doun.
P.N.: Ik kon 't nait helpen. Ik ben moar 'n luk boaske.
BENNEMOA: Aan 'n kedde zel 't d'r over noadenken Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: Den zei ik denken aan dei brandstoapel en mie
wel vernuvern.
MORITS CLANT: Ik ais Oafke Bennemoa heur dood.
J.E.: Ik wil heur om haals brengen.
P.N.: Nee, ik.
OAFKE: Niks zel mie mooier tou wezen as dizze dood.
BENNEMOA: Ik wil Oafke Bennemoa heur dood nait.
DE MEPSKE: Ik ken niks aans as mien laifde getuugen veur Oafke Bennemoa.
MORITS CLANT: Zo noa an 't haart as zai mie ainmoal legen het, zo hoat ik heur op 't heden.
J.E. Loat mie de Mepske ien ketten sloagen.
P.N.: Wie zeln hom laiden as 'n holle an touw.
OAFKE: Zuchst nou wel Rudolf hou rei de woorden van laifde die over tong kwamen.
BENNEMOA: Oafke Bennemoa is mien dochter nait meer, Mien woord is bandeg.

-46-
DE MEPSKE: Doe moest zain dast doe weer mit dien voader ien ain joar komst, Oafke. Dou dat omwille van mien laifde.
MORITS CLANT: Loat heur leven en vergoan.
J.E.: Hissa, Mepske! Wie doun mit die krek as doe mit dei gaanze.
F.N.: Ik zel hom eerste peuter geven.
OAFKE: Ik zel mit Boer Bennemoa proaten Rudolf, om
dasdoe 't vragst.
('N TOEZE VAN STEMMEN)
STEM: Vervlukt zelst wezen, Rudolf de Mepske.
Veur tieden en tiedstieden.
Dien noam zel 'n vlukwoord blieven, hier in
't Westerkertaier.
(MUZIEK)
OAFKE: Rudolf zee, ik zol mit joe proaten, Boer Bennemoa.
BENNEMOA: Joen de Mepske is dood.
OAFKE: As Rudolf nait zegd haar dat ik noar joe tou kommen mos.
BENNEMOA: Haarst doe 't nait doan.
OAFKE: Haar ik 't nait doan.
BENNEMOA: Dien de Mepske is van honger en dörst stur-ven. Tot zien lippen ston er ien dobbe en takken vol appels en peren baierden boven zien kop ien wiend henneweer.
OAFKE: As wachters mie nait tegenholden haaren...
BENNEMOA: Dei wacht heb ik hier verordenaierd.
OAFKE: Den hewwe 'n ander niks meer te vertellen boer Bennemoa.
BENNEMOA: Ik wil die noeit meer zain.
-47-
OAFKE: En ik wait dat ie veur mie nait meer ien wezen bennen.
BENNEMOA: Kinder en ollen goan ien kwoadens oet 'n ander woar dizze dwingeland regaiert het.
OAFKE: 'n Vrouw gait heur aigen gang.
BENNEMOA: Ik hoop dat 'n zwoare gang wezen zel.
OAFKE: As ik nog ainmoal overneis begunnen kon...
BENNEMOA: Zolt doe de Mepske boeten dien haart sloten hemmen.
OAFKE: Zol ik, net as nou, noar gain aander omzain.
(MUZIEK)

-.-.-

15 Juli 1953.
BvdG/JS/TK.

Translation (Dutch)

GRONINGER UITZENDING.
TITEL: OAFKE BENNEMOA.
Een vrouw, die Rudolf de Mepske in alles gerespecteerd heeft.
Een hoorspel van Jozef Cohen, overgezet door Jan Niehoff, met muziek van Else van Epen-de Groot.
STICHTING NEDERLANDSCHE RADIO UNIE
REGIONALE OMROEP NOORD
GRONINGEN.
(MUZIEK)
STEM: Oafke Bennemoa.
(MUZIEK EVEN OP)
STEM: Een vrouw, die Rudolf de Mepske in alles gerespecteerd heeft.
(MUZIEK OP)
Stem: Naar een oude vertelster heeft Oafke Bennemoa de liefde opgevat voor Rudolf de Mepske, hoe ijselijk die ook was. Zij is groot in haar liefde geweest, liefde die zij aan een slechte man had gegeven. Zij wist, dat Rudolf de Mepske haar vader boer Bennema naar het leven stond. Zij wist, dat hij uitzinnig boos was op de Mepske. Zij had een duister heenkomen gekregen, zoals sommige vrouwen die houden van een man die hen niet waard is. Zo was het naar een oude vertelster. Wat de waarheid is weet niemand. Het mag zo zijn, dat vertelster en waarheid elkaar de hand geven in dit hoorspel over: Oafke Bennemoa.

(MUZIEK)
J.E.: Ben je bang voor de Mepske?
P.N.: Ja.
J.E.: Ik denk niet dat ze hem kiezen.
P.N.: Wie denk je dan?
J.E.: Morits Clant van Zuidhorn.
P.N.: Ben je mal, de Mepske van ‘t Foan.
J.E.: Hoe dat zo?
P.N.: Uit angst.
J.E.: Waarom uit angst?
P.N.: Tegen angst kan je niet strijden.
J.E.: De Mepske is van ver van hier.
P.N.: Ik ben bang. De anderen zijn ook bang.
J.E.: De Mepske komt uit ‘n stam van verraders.
P.N.: Die bang is, stemt op de Mepske.
J.E.: Heb je al gehoord van Oafke Bennemoa?
P.N.: Ja.
J.E.: Zij struint de hele dag rondom Mepske’s borg.
P.N.: Zij heeft gelijk.
J.E.: Zij zal zich de ogen uit de kop schamen.

(MUZIEK)

BENNEMOA: Er gaan rare dingen over je rond, Oafke.
OAFKE: De mensen kunnen zaniken wat ze willen.
BENNEMOA: Ik waarschuw je.
OAFKE: Ik heb mezelf al gewaarschuwd, pa. Dat geeft me niks.
BENNEMOA: ‘t Gaat om leven of dood.
OAFKE: ‘t Gaat om leven of dood.
BENNEMOA: ‘t Gaat om mijn leven.
OAFKE: ‘t Gaat om mijn liefde.
BENNEMOA: Als ik stem, stem ik Morits Clant.
OAFKE: Pa, dan toch!
BENNEMOA: Wat wil je?
OAFKE: U moet op Rudolf de Mepske stemmen.
BENNEMOA: Ik vraag je: wil je je vader dood hebben?
OAFKE: Als het niet anders kan, ja.
BENNEMOA: Heb je dan een bord voor de kop vanwege de Mepske?
OAFKE: Ja.
BENNEMOA: Als hij vandaag rechter wordt, laat hij me morgen oppakken.
OAFKE: Stem op Mepske.
BENNEMOA: Daar komt niks van in.
OAFKE: Ik wil je niet dood, pa.
BENNEMOA: Ik sta er niet voor in. Levend of dood!
OAFKE: Ik hou mijn noodlot niet aan een lijntje.
BENNEMOA: Je loopt in de val met open ogen.
OAFKE: Met open ogen ben ik blind.
BENNEMOA: Je moeder is dood.
OAFKE: Mijn moeder is dood, maar als zij nog in leven was.
BENNEMOA: Zou je juist hetzelfde doen.
OAFKE: Zou ik juist hetzelfde doen.
BENNEMOA: Zonde en schande.
OAFKE: Liefde die mij drijft. . . . .

(MUZIEK)

DE MEPSKE: Wie ben je?
OAFKE: Oafke Bennemoa uit Zuidhorn.
DE MEPSKE: Jouw vader kan mij niet uitstaan, hè?
OAFKE: Zeg jij.
DE MEPSKE: Wat doe je hier bij mij?
OAFKE: Ik wil je helpen.
DE MEPSKE: Je liegt dit allemaal. Waarom zeg je nou niks?
OAFKE: Van jou kan ik het niet verdragen, als je me voor een leugenaar uitscheldt.
DE MEPSKE: Waarmee kan je mij helpen?
OAFKE: Je hebt het maar voor het zeggen.
DE MEPSKE: Waarom?
OAFKE: Voor een woord waarmee jij je liefde verraadt, verraad ik mijn land.
DE MEPSKE: Kan ik je niet geven.
OAFKE: Je zult het me geven.
DE MEPSKE: Dat kan nog wel 'n poosje duren.
OAFKE: Eenmaal.
DE MEPSKE: Als je eerlijk bent, kan je wel wat voor mij doen.
OAFKE: Wat kan ik voor je betekenen, Mepske?
DE MEPSKE: Moet je horen. Iedereen moet bang voor mij worden.
OAFKE: Wie dan als eerste?
DE MEPSKE: Eerst je vader. Dan Morits Clant van Zuidhorn.
OAFKE: Ik zal angst voor je uitzaaien, overal.
DE MEPSKE: En ik hoop, dat het een goede opbrengst wordt en dat het zuiver gemeenheid opbrengt.
OAFKE: Zo zal ‘t gebeuren.

(MUZIEK)

BENNEMOA: Waar ben je geweest, Oafke?
OAFKE: Kan je me beter niet vragen.
BENNEMOA: Waarom verzwijg je me dat?
OAFKE: Dan hoef ik er niet omheen te draaien.
BENNEMOA: Waar heb je gezeten!
OAFKE: Ben bij Rudolf geweest.
BENNEMOA: Bij de Mepske.
OAFKE: Ja.
-5-
BENNEMOA: Ik had gezegd: je zal daar vandaan blijven.
OAFKE: Ik kan niet van mezelf vandaan blijven.
BENNEMOA : Vervloekt nog aan toe!
OAFKE: Ik zal voor jouw vloek niet opzij gaan.
BENNEMOA: Je zal mijn vloek niet ontlopen als het zo ver is. Je zet me wel een kroon op.
Ik zie hem niet in de weg staan als hij niet op mijn weg komt.
OAFKE: Hij zal toch op jouw weg komen, je kan hem maar beter tegemoet gaan.
BENNEMOA: Ik kies hem niet als rechter, nooit.
OAFKE: Pijnbank voor jou. Dood voor jou.
BENNEMOA: Hij is niet een van ons, hij is van ver van hier.
OAFKE: Niet voor mij.
BENNEMOA: Hij komt uit een verraders stam.
OAFKE: Ik ben er niet over uit, wat mij naar hem toe drijft.
BENNEMOA: Jouw duistere geest
OAFKE: ‘n Duistere stem van mijn geest.
BENNEMOA: Ik waarschuw je.
OAFKE: Dood gaan al degenen die hun stem niet op de Mepske zullen uitbrengen.
BENNEMOA: Bennemoa stemt op degene, die een tegenstem geeft.
OAFKE: 't Is me al duidelijk.
BENNEMOA: Jouw de Mepske krijgt me niet in een eeuwigheid.
OAFKE: De eerste.
BENNEMOA: Dat heb ik niet aan jou verdiend.
OAFKE: Elke vrouw is zelfredzaam.
BENNEMOA: 'k Heb je in deugdelijkheid opgevoed.
OAFKE: Was het maar niet zo. (HUILT)
BENNEMOA: Je moeder was een vrouw uit één stuk.
OAFKE: Ik wou dat Rudolf hier maar nooit terechtgekomen was.
BENNEMOA: Als je dat meent . . . . .
OAFKE: Ik heb hier tegenwind.
BENNEMOA: Je zit in een storm.
OAFKE: Stem Rudolf.
BENNEMOA: Nee.

(MUZIEK)

DE MEPSKE: Zijn jullie bezig met het doodslaan van ganzen, lui?
J.E.: Daar heb je niks mee te maken, Mepske van ‘t Foan.
P.N.: Je kan van mij een klap krijgen, Mepske.
DE MEPSKE: Ik wil, ik kan een mens zo lijden laten als dit dier.
P.N.: Hier is mijn knuppel.
DE MEPSKE: Één klap zal ik hem geven, dat hij op de grens komt tussen dood en leven.
J.E.: Je bent de allergemeenste sterveling die zich op aarde bevindt, Mepske.
DE MEPSKE: Niemand zal mij slaan. Hij praat met de mond terwijl een ander ermee eet.
DE MEPSKE: Hij zal nog wel anders gaan zeuren.
P.N.: Ik misschien ook nog wel.
DE MEPSKE: Je moet je vader zeggen, dat hij op mij stemmen moet.
P.N. : Komt in orde, Mepske.
DE MEPSKE: Anders kost het je je huid.
J.E: Je moet niks van hem aannemen. Morits Clant van Zuidhorn wordt onze rechter.
DE MEPSKE: In de eeuwigheid niet.
J.E.: Waarom niet?
DE MEPSKE: Ik heb 'n grote kameraad.
P.N. Wie?
DE MEPSKE: Angst.
P.N.: Wil je die ganzen niet een klap geven?
DE MEPSKE: Hij wacht op zijn dood.
P.N.: Pak slaag!
DE MEPSKE: Even wachten.
J.E.: Waarop?
DE MEPSKE: Tot hij weer de neiging tot leven vertoont.
J.E.: Hoe dat zo?
DE MEPSKE: Hij heeft de dood in de ogen gezien, als hij nog even in de tijd terugkomt,
kan hij meepraten over tijd en eeuwigheid.
J.E.: Overal zal ik vertellen wat voor eentje je bent.
DE MEPSKE: Moet je doen.
P.N.: Waarom zou je je nog bezighouden met die ganzen?
DE MEPSKE: Als hij weer heimwee heeft naar het leven, zal ik hem van het leven scheiden.
J.E.: Blij dat mijn kop niet op jouw nek staat.
P.N.: Waarom moet je die man zo treiteren?
J.E.: Hij heeft hier niets te zoeken.
P.N.: Laat hem met rust.
J.E.: Er moet mij nog meer van het hart.
DE MEPSKE: Houd je stellig, jong!
J.E.: Ene de Mepske heeft Stad verraden.
P.N.: Stil toch jong!
J.E.: Zonden moeten gestraft worden tot aan het vierde geslacht.
DE MEPSKE: Met jouw zonden zal het eerste geslacht al opgescheept worden.
Of je moet bij mij komen.
J.E.: Oafke Bennemoa houdt van je.
DE MEPSKE: Wat moet ik met een onnozel boerenwicht?
J.E. Mia Clant van Zuidhorn wil je niet hebben.
DE MEPSKE: Dan zal haar ouder daar zijn leven aan moeten besteden.
J.E.: Ik lach me te knetter.
DE MEPSKE: Het zal er in 't Foan heftig aan toe gaan zoals het nog nooit is voorgekomen.

(MUZIEK)

BENNEMOA: Waar ga je heen, Oafke?
OAFKE: Ik ga naar Zuidhorn, naar Tine.
BENNEMOA: Zij gaat naar Zuidhorn, naar Tine.
OAFKE: Ik heb met haar afgesproken.
BENNEMOA: Je liegt het allemaal.
OAFKE: Niet waar.
BENNEMOA: Ik wou je zo even zeggen, dat jouw Mepske achter Morits’ zus aan zit?
OAFKE: Nu lieg je.
BENNEMOA: Je verraadt jezelf ja!
OAFKE: Ik kan 't niet langer voor elkaar krijgen.
BENNEMOA: Wat niet, je leugens?
OAFKE: Mijn liefde houdt zich overeind tegen alle verdachtmakingen.
BENNEMOA: Je laat je niet op de kop zitten.
OAFKE: Ja, net zo lang, totdat hij zegt: ik kan niet zonder je.
BENNEMOA: Kan ik ervan op aan dat je naar Tine gaat?
OAFKE: Ik ga naar Tine.
BENNEMOA: Nog een ding.
OAFKE: Ik luister.
BENNEMOA: De Mepske heeft gezegd, dat hij woedend op mij is.
OAFKE: Ik kan niet anders.

(MUZIEK)

DE MEPSKE: Is je gans al dood?
J.E.: Zo'n kerel heeft het nog nooit opgegeven en zal het ook niet meer opgeven.
DE MEPSKE: Nooit is een cliché woord, wordt veel te vaak gebruikt.
P.N.: Geef hem 'n klap. Hij doet zijn ogen open.
DE MEPSKE: Terwijl hij heimwee krijgt naar het leven, krijgt hij ook weer de pijn van 't leven.
J.E.: Eenmaal zal iemand hem dat duidelijk maken.
DE MEPSKE: Herstel. (GEEFT EEN KLAP)
P.N.: Waarom lach je, Mepske?
DE MEPSKE: Onder zulke klappen zullen nu eenmaal ook mensen schreeuwen.

(WEGLOPEN)
(MUZIEK)

OAFKE: Is die gans al dood?
J.E.: De Mepske heeft hem zó afgeranseld, dat hij niet dood is en niet levend.
OAFKE: Jullie weten nu wat jullie te wachten staat.
J.E.: Zal wel 'n klein beetje meevallen.
OAFKE: Kijk maar naar die gans als je wilt weten wat je te wachten staat.
P.N.: Mij staat niets te wachten. Mijn vader stemt op de Mepske.
OAFKE: Niemand zal zijn voeten droog houden als ‘t hoogwater van Mepske's kwaadheid opkomt.
P.N.: Ik wel. De Mepske kent mij.
OAFKE: Als je precies doet wat hij je influistert, zal je in leven blijven.
P.N.: Ik zal bij hem in dienst gaan.
J.E.: 'k Heb daar niets meer mee van doen.
OAFKE: Je zal wel ondervinden hoe het erbij staat met het mensdom.
J.E.: Zal de Mepske mij ontmaskeren als hij rechter wordt.
OAFKE: Jou en anderen!
J.E.: 'k Schat niet in dat hij 't doen zal.
OAFKE: Je lijkt mij een heldere en handige kerel.
J.E.: Wat wil je daarmee zeggen?
OAFKE: Jullie moeten allebei bij de Mepske in dienst komen.

(WEGLOPEN)
(MUZIEK)

J.E.: Ik ga niet bij de Mepske in dienst.
P.N.: Ik wel.
J.E.: Als hij de rechterstoel krijgt zal hij wel mensen nodig hebben.
P.N.: Vooral mensen die kunnen slaan.
J.E.: En dan ben ik zelfs vrij.
P.N.: Ook mijn gedachte.
J.E.: Voorheen dacht ik: "Nooit bij de Mepske".
P.N.: En nou ben je bang.
J.E.: Nou ben ik bang.
P.N.: Ga naar hem toe.
J.E.: Dat durf ik ook niet, man.
P.N.: Zeg hem, dat je ook veldwachter wil worden.
J.E.: Ik heb hem genegeerd en dat vergeet hij niet. Hij neemt me niet.
P.N.: Wat ben je toch een stijve volwassen kerel.
J.E.: Mijn vader zal toch niet op hem stemmen.
P.N.: Dan is jouw leven mij geen cent waard.
J.E.: Maar als ik bij hem in dienst kom.
P.N.: En sla d'r lenig op los.
J.E.: Dan zal hij mij in leven laten.
P.N.: Je kunt het proberen.

(MUZIEK)

J.E.: Hoor eens hier, Oafke Bennemoa.
P.N.: Dat heb ik hem ingefluisterd, Oafke Bennemoa.
J.E.: Als ze de Mepske kiezen als rechter.
OAFKE: Wie gelooft dat niet.
J,E.: Jouw oude heer Bennemoa wil er niet aan.

OAFKE: De Mepske doet wat hij wil.
P.N.: 't Kan hem niet mislukken.
J.E.: In alle dorpen is de angst hen op de keel geslagen.
OAFKE: Alleen twee man, die hem nog geen turf hoog achten.
J.E.: Morits Clant van Zuidhorn.
P.N.: En die vader boer Bennemoa.
OAFKE: 't Zal haar erg tegenvallen, wat de Mepske als vijand betekent.
J.E.: Ik neem geen risico.
P.N.: Anders ik wel.
J.E.: We zullen in zijn gareel lopen.
OAFKE: Zo’n soort als jullie, dat heeft hij vast en zeker nodig.
J.E.: Ik ben er nog niet helemaal over uit.
P.N.: Gebruik je hersenen, man.
J.E.: Moet ik 'een verrader' worden?
P.N.: Verraden uit angst geldt niet.
J.E.: Geen enkele volharding voor mij.
OAFKE: Ik zal aan Rudolf zeggen, dat hij een aanbod heeft van twee veldwachters.
J.E.: Je moet je vader zeggen, dat hij op de Mepske stemmen moet.
Mijn vader zal mij levend verscheuren als ik veldwachter van de Mepske word.
P.N.: Hij zal wel oppassen.
OAFKE: 't Zal ruzie geven tussen ouders en kinderen.
P.N.: De vader zal zijn zoon verraden.
J.E.: Net zo goed als de zoon zijn vader.
OAFKE: Broers zullen elkaar niet meer kennen.

(MUZIEK)

BENNEMOA: Wat zoek je bij me, Rudolf de Mepske?
DE MEPSKE: Ik ben op je stem uit, Bennemoa.
BENNEMOA: Dat is voor jou een vraag, voor mij een weet, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: Als je op mij stemt volgen de anderen je wel.
BENNEMOA: Ik lach om je.
DE MEPSKE: Dat is niet gezond, Bennemoa.
BENNEMOA: Daar is het gat van de deur.
DE MEPSKE: 'k Heb je dochter in mijn macht, denk erom.
BENNEMOA: Ik heb mijn handen van haar afgetrokken.
DE MEPSKE: Je vingerafdrukken blijven op haar staan. Anderen zullen zeggen, dat het je meisje is.
BENNEMOA: Wat bedoel je daarmee, beul?
DE MEPSKE: Niet zo vriendelijk, Bennemoa.
BENNEMOA: Ik weet waar je op doelt, ondier!
DE MEPSKE: De naam Bennemoa zal een slechte klank krijgen in dorp en stad van Grunnen.
BENNEMOA: Ik stem niet op je.
DE MEPSKE: Draag de schande.
BENNEMOA: Ik stem niet op je.
DE MEPSKE: Van Morits Clant hoef je niks te verwachten.
BENNEMOA: Ik stem Morits Clant.
DE MEPSKE: En waarom dat?
BENNEMOA: Omdat ik niet op jou stem, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: Wie een slechte naam heeft, zal slecht sterven..
BENNEMOA: Ik ben de eigenerfde boer Bennemoa.
DE MEPSKE: Wat wil je daarmee zeggen?
BENNEMOA: Ik stem geen verrader.
DE MEPSKE: Je zal nog wel leren om het kleine mannetje te spelen.

(MUZIEK)

OAFKE: Morits Clant!
MORITS CLANT: Wie roept mij daar?
OAFKE: Oafke Bennemoa van Zuidhorn.
MORITS CLANT: Ik kan het niet verstaan. Hoe zei u?
OAFKE: Oafke Bennemoa van Zuidhorn.
MORITZ CLANT: Waar ben je?
OAFKE: Hier.
MORITS CLANT: Waar kom je helemaal vandaan?
OAFKE: ‘k Heb me verstopt. Heb op je gewacht.
MORITS CLANT: Waarom?
OAFKE: Moet wat met je afspreken.
MORITS CLANT: Als zo een aardig meisje als jij laat op de avond op gevaar van schooiers
en bedelaars bij een man komt, dan heeft zij van die man wel wat verdiend.
OAFKE: Ik zeg niet nee.
MORITS CLANT: Kom eens bij mij, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Ik zeg niet ja.
MORITS CLANT: Waarom ben je bij me gekomen?
OAFKE: Ik dacht dat je wel wat aanspraak wilde hebben.
MORITS CLANT: Maak dat oude kippen maar wijs.
OAFKE: Laat Rudolf de Mepske rechter worden.
MORITS CLANT: Zijn dat je condities, meisje?
OAFKE: Nu moet je doorpakken. Die van de ander zijn een stuk nadeliger.
MORITS CLANT: Ik word rechter, Oafke.
OAFKE: Zie me aan.

(ACHTERGROND—MUZIEK)

OAFKE: Zie me nou aan!
MORITS CLANT: Zit je achter Rudolf de Mepske aan?
OAFKE: Ik zeg niet nee.
MORITS CLANT: Je bent een goede komediant.
OAFKE: De wereld is toch al een komedie.
MORITS CLANT: Je bent mooi, wicht.
OAFKE: Dat zeggen alle ogen die mij aankijken.
MORITS CLANT: Jij houdt het met Rudolf de Mepske, tuttebel.
OAFKE: Ik zeg niet ja.
MORITS CLANT: Je wilt alles voor hem doen.
OAFKE: Bijna alles.
MORITS CLANT: Je zit me te hoog in de boom.
OAFKE: Niet hoger dan 'n Clant grijpen kan.
MORITS CLANT: Wat doe je als ik geen rechter zal worden?
OAFKE: Dat moet je afwachten.

(MUZIEK)

BENNEMOA: Ik wist niet, dat dat dwaze wicht hier zat.
MORITS CLANT: Jouw dochter, Bennemoa.
BENNEMOA: Dat is geweest, Clant.
OAFKE: Die man is ēēn te veel.
MORITS CLANT: Wie is die derde man?
OAFKE: Mijn vader.
BENNEMOA: Wil je óók nog zeggen dat ik weg moet gaan.
OAFKE: Ik ben je dochter niet meer, zo gerekend ben je mijn vader niet meer.
BENNEMOA: Om het even wie je bent.
OAFKE: ‘n Vrouw die liefde in haar hart draagt.
BENNEMOA: Om het even wie je bent.
OAFKE: ‘n Vrouw die de hakken licht uit haar ouderlijk huis.
BENNEMOA: Waarschuwen wil ik Morits Clant uit Zuidhorn.
OAFKE: Waarschuw hem voor hemzelf.
BENNEMOA: Ik waarschuw Morits Clant voor Mepske van 't Foan.
OAFKE: Je hoeft niet te waarschuwen, boer Bennemoa.
BENNEMOA: Als de Mepske voor rechter gekozen wordt...
OAFKE: Dat gaat niet over....
MORITS CLANT: Hoe weet je dat?
OAFKE: Angst vaart over deze wereld.
MORITS CLANT: Wat moet ik doen?
OAFKE: Angst die ik gezaaid heb.
MORITS CLANT: Wat zal ik doen, Bennemoa?
OAFKE: Angst voor de Mepske die groeit.
BENNEMOA: 'n Dwingeland regeert met angst.
MORITS CLANT: Ik ben niet bang.
BENNEMOA: Ik ben niet bang.
MORITS CLANT: De Mepske’s volk woont nog niet lang op de stenen borgen.
BENNEMOA: Hij is geen edelman zoals Morits Clant, heer van Zuidhorn.
MORITS CLANT: Hij kan mij niet verdrijven.
BENNEMOA: Zo'n groot onrecht kan op de wereld niet bestaan.
OAFKE: Wie vraagt naar recht of onrecht, boer Bennemoa?
BENNEMOA: De mensen zullen zich niet zo vergissen, dat zij hun eigen beul kiezen.
MORITS CLANT: Een van ver weg.
BENNEMOA: 'n Wrede kerel.
OAFKE: Hou je stil! De Mepske heeft wat in zijn ogen.....
MORITS CLANT: Wat doe je hier, Oafke Bennemoa?
OAFKE: Jij hebt ook heimwee naar mij, Morits Clant.
BENNEMOA: Je liegt, slet.
OAFKE: Morits Clant, zeg dat je niet gekozen wilt worden.
BENNEMOA: Zeg 't niet.
OAFKE: Dan zullen we maar geduld hebben tot de Mepske gekozen wordt.
MORITS CLANT: Ik weet niet hoe ik dit red.
BENNEMOA: Wil je dan, heer, deze contreien overlaten aan Mepske van 't Foan?
MORITS CLANT: U kunt er wel twee kanten mee uit.
BENNEMOA: Eens en altijd.
MORITS CLANT: 'n Drempel, waar ik overheen moet.
BENNEMOA: Kies de goede drempel, man.
OAFKE: Die ík je aanwijzen zal.
MORITS CLANT: Ga weg, boer Bennemoa.

(MUZIEK)

MORITS CLANT: Nu kunnen we ons uitspreken.
OAFKE: Als je afziet van het rechterschap. …
MORITS CLANT: De klank van jouw stem is als spraak net zo duidelijk als 't glinsteren van jouw ogen.
OAFKE: Luister naar mijn stem.
MORITS CLANT: Geef je je aan mij als ik het rechterschap aan de Mepske laat?
OAFKE: Ik zeg niet nee.
MORITS CLANT: Wees duidelijk, wicht.
OAFKE: Ik zeg niet ja.
(MUZIEK)
J.E.: Nou weet ik nog niet, Pieter, wat ik moet doen.
P.N.: Laten we maar met ons beiden naar de Mepske gaan, Jan.
I.E.: Maar als ze Morits Clant kiezen?
P.N.: Heb je gezien hoe de Mepske die ganzen doodgeslagen heeft?
I.E.: Precies daarom wil ik niet bij hem in dienst.
P.N.: Gebruik je hersenen, man.
Wat zou Morits Clant doen?
P.N.: Oafke Bennemoa.
I.E.: Ik heb ervan gehoord. Mensenpraatjes.
P.N.: Wat voor mensenpraatjes?
I.E.: Dat Oafke Morits Clant aan het lijntje heeft.
P.N.: 'n Vrouw als zij.
I.E.: Kan ook niet alles doen.
P.N.: Bij een man alles als het haar zint.
I.E.: Wat zou de Mepske dan doen?
P.N.: Oafke kan het wel af zonder kijken op de vingers.
J.E.: Ha-ha-ha, je maakt me bijna aan 't lachen.
P.N.: De Mepske wordt gekozen.
J.E.: En wat doet Oafke Bennemoa dan?
P.N.: Dan zegt Oafke Bennemoa tegen heer Morits Clant van Zuidhorn: stik.
J.E.: Dat weet ik nog zo net niet..
P.N.: Moet je de mensen maar eens horen die onder het onrecht lijden.
't Onrecht komt daarmee in deze wereld.
J.E.: Wat wint: recht of onrecht.
P.N.: Het onrecht is de baas.
J.E.: Dan is er immers geen keus voor mij.
P.N.: Ga maar met mij naar Mepske van 't Foan.
(MUZIEK)
J.E.: Hier ben ik heer de Mepske.
P.N.: We willen veldwachter worden bij jou, als je rechter wordt.
DE MEPSKE: 'k Vertrouw je wel, maar die kameraad van jou, die hou ik heel goed in de gaten.
J.E.: Hoe dat zo?
DE MEPSKE: Je bent mijn vijand en vriend.
J.E.: Dat geeft je vertrouwen juist stevigheid.
DE MEPSKE: Hou dat? Leg me dat eens uit.
J.E.: Ik kan niet meer terug.
DE MEPSKE: Leg me dat eens uit.
J.E.: Ik ben een verrader, wat mijn land betreft.
P.N.: Ik ook.
J.E.: Maar ik verraad met mijn verstand.
P.N.: En ik ben van nature een verrader.
J.E.: Hij kan terug, ik nooit.
DE MEPSKE: Er is wat van waar, wat je daar zegt.
J.E.: Ik hoor bij Morits Clant.
P.N.: En hij kiest de Mepske.
J.E.: Mijn naam zal jij vloeken als je verliest, Mepske.
MEPSKE: Jullie zullen zo geredeneerd mijn veldwachters zijn.
J.E.: We zullen je goed dienen.
P.N.: Dat is ook mijn belofte.
DE MEPSKE: Je moet bekentenissen eruit slaan.
J.E.: We zullen royaal beuken.
P.N.: Net zoals je op je oude gans ingebeukt hebt.
DE MEPSKE: Dat ze komen op de grens tussen leven en dood.
J.E.: Wat je opdraagt gaat door.
DE MEPSKE: Bloed wil ik zien.
P.N.: Mensenbloed.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Ben je daar, Oafke?
OAFKE: Heb je me geroepen, Rudolf?
DE MEPSKE: Er gaat weer mooi nieuws over jou, alle kletskoppen van het dorp zijn er mee op pad.
OAFKE: Leugens.
DE MEPSKE: Ze zeggen dat Morits Clant je heeft gehad.
OAFKE: Liegen ze.
DE MEPSKE: Zeg mij, wat d'r van waar is.
OAFKE: Voor jou hou ik niks achter, Rudolf.
DE MEPSKE: Wat heeft d'r plaatsgevonden?
OAFKE: Ik heb hem helemaal gek gemaakt van liefde.
DE MEPSKE: Verder niks?
OAFKE Nog een stap verder en het spel is gewonnen.
DE MEPSKE: Je speelt met ons beiden. Je liegt.
OAFKE: Waarom zou ik jou wat voorliegen?
DE MEPSKE: Hoe speel jij?
OAFKE: Je slaat ganzen op de grens tussen leven en dood.
DE MEPSKE: Later zal ik mensen zo slaan.
OAFKE: Precies zo sla ik Morits Clant op de grens van hoop en wanhoop.
DE MEPSKE: Nu komen we nader tot elkaar.
OAFKE: Ik mag je graag als geen ander, Rudolf.
DE MEPSKE: Een onmenselijker moeite kan ik me niet bedenken;
OAFKE: Als je me jouw liefde geeft, zal ik je nog meer bezorgen.
DE MEPSKE: Tot op het heden kan ik van jouw wreedheid wel verzadigd worden.
OAFKE: 't Gaat tussen mijn vader en mij..
DE MEPSKE: Wat wil jouw vader?
OAFKE: Dat Morits Clant opgaat voor het rechterschap.
MEPSKE: En je wilt dat hij er vanaf ziet.
OAFKE: Daarvoor zal ik alle moeite doen - op de grens tussen leven en dood.
DE MEPSKE: Van hoop en vertwijfeling.
OAFKE: Ik zal de vrouw zijn waar Morits Clant alles voor over heeft.
DE MEPSKE: Wacht maar. Dat zal je slecht bekomen.
OAFKE: Dan mag je hem altijd nog doodmaken, Rudolf, als je rechter bent.
(MUZIEK)
OAFKE: Nu kan ik een stuk makkelijker bij je komen, Morits Clant.
MORITS CLANT: Ik heb afgesproken dat ze jou in huis toelaten, Oafke.
OAFKE: Hier ben ik. Je hoort mijn stem toch.
MORITS CLANT: Ik kan mij niet terugtrekken als rechter.
OAFKE: Luister naar mijn stem.
MORITS CLANT: Buitenlanders kunnen niet meedingen naar het rechterschap, mijn
geslacht heeft zich hier vroeger al jaren bevonden.
OAFKE: Wat hoor je in mijn stem?
MORITS CLANT: Liefde aan alle kanten, aan alle kanten..
OAFKE: Geef me het woord dat je geen rechter wil worden, Morits Clant.
MORITS CLANT: Twijfel scheurt mij uit elkaar.
OAFKE: Je scheurt jezelf uit elkaar.
MORITS CLANT: 'n Erg zware strijd.
OAFKE: Nou kom ik dicht bij je. Druk mij maar in jouw armen.
MORITS CLANT: Ik ben ziekelijk, maak dat niet nog erger.
OAFKE: Luister naar mijn stem.
MORITS CLANT: 't Wordt mij niet gegeven.
OAFKE: Luister.
(MUZIEK)
BENNEMOA: De deur stond open.
OAFKE: Niemand heeft je geroepen.
BENNEMOA: Ik wacht niet tot ze mij roepen.
MORITS CLANT: Weg jij.
BENNEMOA: Ik moet wel weten waar je mee bezig bent, Morits Clant.
OAFKE: Alles voor jou, Morits Clant.
BENNEMOA: En de ziekte-aanval achterna, Morits Clant.
MORITS CLANT: Heb je daar weerwoord op, Oafke?
OAFKE: Luister naar mijn stem, Morits Clant.
BENNEMOA: Luister naar mijn redenatie, Morits Clant.
MORITS CLANT: Voor de dag met jouw redenatie, Bennemoa.
OAFKE: Luister, mijn stem, Morits Clant.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: Immers ik word rechter in deze contreien.
BENNEMOA: Ik zal je helpen heer Morits Clant.
OAFKE: Ik trek mijn handen van je af, Morits Clant, als je rechter wordt.
(MUZIEK)
P.N.: Opzij, Bennemoa.
BENNEMOA: Wie ben je, dat je zeggen durft: Opzij, Bennemoa.
P.N.: Ik en hij, wij zijn veldwachters van de Mepske.
BENNEMOA: Ho, ho, zo ver zijn we nog niet. Hup opzij, zeg ik.
P.N.: Dat zal je spijten, Bennemoa.
BENNEMOA: 't Weert nog niet op jouw gewas, man.
J.E.: Zullen ze Morits Clant toch kiezen?
BENNEMOA: Wis en waarachtig.
J.E.: Dan heb ik mijn paarden wel achter de wagen gespannen.
BENNEMOA: Verbeter je voordat het te laat is.
J.E.: Kan ik nog terug?
P.N.: Als ze onderweg zijn naar de roakel-dobbe*, is er geen weg terug.

*(haardkolk, asputje onder de open haard)
BENNEMOA: Ze hebben jouw vader hoog in het vaandel, hier in 't dorp.
J.E.: Het kan zijn dat ik zijn leven nog red.
BENNEMOA: Ze kiezen straks Morits Clant.
J.E.: Wie zegt dat?
BENNEMOA: Boer Bennemoa.
(MUZIEK)
OAFKE: Heb je toevallig ook gezien waar mijn pa naar toe is?
J.E.: Daarnet was hij nog bij ons, Oafke.
P.N.: Jouw vader zegt, hij heeft je geschrapt als dochter.
OAFKE: Weet u waar boer Bennemoa naar toe is?
P.N.: Naar Zuidhorn, in elk geval jouw wereld uit.
OAFKE: Is boer Bennemoa van gedachten, dat ze Morits Clant kiezen?
J.E.: Boer Bennemoa is mij kil op de huid gevallen.
Het zweet zijn mijn sterren van angst.
OAFKE: Angst hebben alleen lui nodig, die de Mepske niet helpen.
P.N.: Ik help de Mepske al.
J.E.: Hoe weet je Oafke, dat de Mepske gekozen wordt?
OAFKE: De meeste mensen zijn toch broekpoepers.
P.N.: Angst slaat vleugels uit over deze contreien.
OAFKE: Wie bang is, stemt op de Mepske.
J.E.: Ik word veldwachter bij de Mepske.
OAFKE: Wie vandaag tegen de Mepske is, zul je morgen de huid over de oren trekken.
P.N.: Wij met elkaar, ik en hij.
(MUZIEK)
OAFKE: Op wie zal je stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM: Op Morits Clant.
OAFKE: Jou hoef ik niet te vragen, boer Bennemoa.
BENNEMOA: Uit mijn pad, wijf.
OAFKE: Op wie ga je stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM: Kan je toch niks schelen, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Dan weet ik 't al: Morits Clant. Dat kost je de huid.
Op wie ga je stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM : De Mepske.
OAFKE: Op wie ga je stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM: De Mepske, Oafke Bennemoa.
(MUZIEK)
J.E.: 't Is nog om het even wie winnen zal.
P.N.: 't Gaat niet helemaal zoals ik gedacht had.
J.E.: Zijn de stemmen al opgeteld?
P.N.: Drieëndertig en drieëndertig.
(MUZIEK)
OAFKE: Op wie ga je stemmen, Morits Clant of de Mepske?
STEM: Je zou je je ogen uit je kop moeten schamen, 'n dochter van Bennemoa!
OAFKE: Nou weet ik meteen op wie je stemt.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Het staat er nogal slecht voor.
OAFKE: Zij die op jou stemmen, komen ‘t laatste.
DE MEPSKE: Wanneer dan?
OAFKE: Als 't avond wordt.
DE MEPSKE: In duisternis, omdat zij zich schamen. (LACHT)
OAFKE: Waarom, dat kan niks schelen.
J.E.: Heb je het gehoord?
P.N.: 't Kan toch niet zijn dat ze Morits Clant kiezen?
J.E.: Wat zal er van ons terechtkomen als ze Morits Clant kiezen?
P.N.: Niks.

J.E.: Dan spannen ze 'n rechtzaak aan om recht over ons te spreken.
P.N.: 't Zal mij een zorg wezen.
J.E.: 't Zal voor mij erger zijn dan de dood.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Nu is het zo ver, Oafke. De Mepske is gekozen.
Nou moet ik naar de vreemde verdwijnen.
OAFKE: Hoezo dat? Je kan toch blijven?
BENNEMOA: Blijven wordt mijn dood.
OAFKE: Ik heb 't gewonnen.
BENNEMOA: Na dobbelen komt het tellen van de ogen.
OAFKE: Maar ik heb de hoogste ogen.
BENNEMOA: Heb je nog geen spijt?
OAFKE: Je hebt jezelf geschrapt als mijn vader.
(MUZIEK)
MORITS CLANT: Wat doe je nou nog bij mij, Oafke Bennemoa?
OAFKE: Ik moet nog altijd wat met u bespreken.
MORITS CLANT: Ik ga het land uit.
OAFKE: 'k Zou het niet doen, Morits Clant.
MORITS CLANT: Waarom niet?
OAFKE: Dat weet je zelf ‘t best.
MORITS CLANT: Ik heb verloren, ik moet voor de kosten opdraaien.
OAFKE: Toch kan je nog de liefde van 'n vrouw krijgen.
MORITS CLANT: die voor de kosten opdraaien moet.
OAFKE: Waarom niet, Morits Clant.
MORITS CLANT: Wat heb je nou nog bij mij verloren?
OAFKE: Ik wil dat je hier blijft.
MORITS CLANT: 't Is allemaal jouw bevel dat de Mepske gekozen is.
OAFKE: Mijn bevel?
MORITS CLANT Dat kan toch niet anders. Maar wat kan het mij opleveren als ik blijf?
OAFKE: 'n Kans op liefde van mij.
(MUZIEK)
BENNEMOA: De laatste keer dat ik bij u kom, heer Morits Clant van Zuidhorn.
MORITS CLANT: Wat wil je hiermee zeggen?
BENNEMOA: Ik ga 't land uit.
MORITS CLANT: Iedereen moet zijn eigen beste weten op deze wereld.
BENNEMOA: De Mepske krijgt mij bij de jas en dan ben ik er geweest.
MORITS CLANT: Je bent Oafke’s vader.
BENNEMOA: Ik ben Oafke’s vader geweest.
MORITZ CLANT: Oafke redt jou er wel uit.
BENNEMOA: Uit het leven meen je zeker.
MORITS CLANT: Mij redt ze er wel uit.
BENNEMOA: Net zo slecht.
MORITS CLANT: Waarom wil ze mij hier dan houden?
BENNEMOA: Zij wil jouw huid.
MORITS CLANT: Zij sloeg haar armen om mij heen.
BENNEMOA: Tactiek. Meent ze niks van.
MORITS CLANT: Neem ik niet aan.
BENNEMOA: Kost je jouw leven.
MORITS CLANT: Ik kan d'r niet om heen..
BENNEMOA: Dan ga ik alleen.
MORITS CLANT: Iedereen moet zijn eigen beste weten.
BENNEMOA: U bent net een draaitol, man.
MORITS CLANT: Ik heb geen keus.
BENNEMOA: Ik kom terug op mijn boerderij.
MORITS CLANT: Wanneer?
BENNEMOA: Als de Mepske een andere richting kiest.
MORITS CLANT: Dat zal niet zo gebeuren.
BENNEMOA: Zo lang als de Mepske hier regeert, blijf ik weg.
MORITS CLANT: U ziet spoken.
BENNEMOA: 't Leven zal wel uitmaken wie van ons spoken ziet.
(MUZIEK)
OAFKE: 'k Heb alles voor je gedaan wat in menselijke macht was, Rudolf.
DE MEPSKE: 't Meer is nooit vol.
OAFKE: Mijn pa heb ik verraden.
DE MEPSKE: Jouw pa is het land uit.
OAFKE: Ik kan hem niet tegenhouden, Rudolf.
DE MEPSKE: Dat had je wel moeten doen, Oafke.
OAFKE: Waarom doe je me zoveel pijn, Rudolf?
DE MEPSKE: Je bent eerste die ik pijn doe.....
OAFKE: Morits Clant heeft zijn hakken ook gelicht.
DE MEPSKE: Als ik hem in de vingers krijg.
OAFKE: Zal je dan praten van liefde, Rudolf?
DE MEPSKE: Je bent met hem aan het werk geweest op de manier van de witte wieven.
OAFKE: Zoiets heb ik gedaan.
DE MEPSKE: Ik haat hem.
OAFKE: Dat wist ik.
DE MEPSKE: Ik blijf in de ogen van deze lui altijd 'n vreemde.
OAFKE: Niet in mijn ogen.
DE MEPSKE: Hij heeft mij erg laten voelen, dat ik uit 't prikkelaand [klein landje] kwam.
OAFKE: Ik zal hem jou toegooien als 'n kaatsebal.
(MUZIEK)
J.E.: Hier zijn we, heer van 't Foan.
P.N.: We doen alles wat u ons vraagt.
DE MEPSKE: Ik zal je wel een order geven.
P.N.: Scheuren, rukken, bestelen en moorden.
J.E.: Wat u maar eist.
DE MEPSKE: Ik wil dat jullie niks doen.
P.N.: Zijn we dan niet uw veldwachters?
J.E.: Moeten wij hier niet op het volk losslaan net als u met uw ganzen gedaan heeft?
DE MEPSKE: Jullie moeten geduld hebben.
P.N.: Waarom heer?
DE MEPSKE: Die stomme boeren moeten denken dat het allemaal een beetje meevalt.
P.N.: We zijn bloedzuchtig.
DE MEPSKE: Ik heb klachten van gevaar over Morits Clant.
J.E.: Bennemoa is ervandoor gegaan.
DE MEPSKE: 't Spijt mij, dat ik zijn lichaam niet in stukken scheuren kan.
P.N.: Er zullen nog wel meer vandoor gaan.
DE MEPSKE: Ik ben rechter in deze streek.
J.E.: Waarom kunt u Morits Clant niet in de kraag grijpen?
DE MEPSKE: 'k Moet bewijzen hebben.
P.N.: We staan met onze stevige kwajongens klaar.
J.E.: Om te slaan.
P.N.: Zo kunnen we het volk laten bekennen.
J.E.: Of hebben ze niks gedaan.
DE MEPSKE: Ik vraag maar om een naam.
P.N.: Die van Morits Clant.
J.E.: Bent u dan niet mans genoeg?
DE MEPSKE: Ik ben meer dan mans genoeg.
P.N.: Waarom wordt het ons nog niet gegund om ons erin vast te bijten.
DE MEPSKE: Eerst moeten de mensen wat bedaren.
J.E.: Ik kan mij niet bedaren.
DE MEPSKE: Daarom heb ik je het allerliefst onder bevel.
J.E.: 'k Wou dat ik er nooit aan begonnen was.
DE MEPSKE: 't Moet wel een schijn van recht hebben, ook als 't onrecht is.
J.E.: We zullen het doen naar jouw bevel.
P.N.: U heeft meer in uw mars dan wij.
DE MEPSKE: Eerst moeten de mensen bedaren.
P.N.: Komt voor elkaar.

J.E.: Nou, zal het eindigen als u verliest!?
DE MEPSKE: Ik kan niet verliezen.
P.N.: Wat krijgen wij voor de getuigenis van Morits Clant zijn misdraging?
DE MEPSKE: Honderd gulden.
P.N.: Als we hem mogen afranselen, beuk ik het er wel uit.
J.E.: Ik beuk het er ook wel uit, de Mepske.
DE MEPSKE: Later. Eerst moet het land weer tot rust komen,
ik moet weer vergeten, dat Bennemoa ervandoor is gegaan.
(MUZIEK)
MORITS CLANT: Wat doe je hier, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Je hebt me hier laten komen.
MORITS CLANT: Door jouw gestook is de Mepske in het rechterschap gekomen.
OAFKE: Staat mij niks van bij.
MORITS CLANT: Je liegt.
OAFKE: Ik weet niet of ik gedaan heb wat ik gedaan heb.
MORITS CLANT: Je geeft dus toe, dat je het gedaan hebt.
OAFKE: Ik zeg alleen maar, ik zou het nu niet weer doen.
MORITS CLANT: Waarom niet?
OAFKE: Luister naar mijn stem.
MORITS CLANT: Is dit wittewieverij.
OAFKE: Dit is zuiver mensenwerk.
MORITS CLANT: Heeft de Mepske dat jou te doen gegeven?
OAFKE: Ik zeg niet ja.
MORITS CLANT: Je hebt dus eerst het nest opgewarmd voor de Mepske.
OAFKE: Dat spijt me nu.
MORITS CLANT: Als ik niet wist dat je loog.
OAFKE: Ik lieg niet.
MORITS CLANT: Als ik wist dat je niet loog.
OAFKE: Ik lieg niet.
MORITS CLANT: Als ik wist dat je niet loog.
OAFKE: Dan zou je het land niet uitgaan.
MORITS CLANT: Zo was het.
OAFKE: Luister naar mijn stem.
MORITS CLANT: Zit je niet achter de Mepske aan?
OAFKE: Ik geef geen weerwoord.
MORITS CLANT: Zie je wel!
OAFKE: Nou kom ik dicht bij je.
MORITS CLANT: Ik ga het land uit.
OAFKE: Niet doen, Morits.
MORITS CLANT: Jouw vader heeft mij gewaarschuwd voor de Mepske.
OAFKE: Je bedoelt vast, boer Bennemoa heeft je gewaarschuwd.
MORITS CLANT: Hij gebruikt zijn hersenen.
OAFKE: 't Land is in rust.
MORITS CLANT: De Mepske zal mij in de kraag pakken.
OAFKE: Als hij dat gewild had, had hij het al gedaan.
MORITS CLANT: 't Wordt mij geleidelijk helderder dat je achter de Mepskes hart aan bent.
OAFKE: Liefde van een vrouw is speels als de wind.
MORITS CLANT: Ik kan niet van je op aan.
OAFKE: Wellicht zal je mijn hart ook nog in vuur zetten, Morits.
MORITS CLANT: Als ik dat stellig wist, bleef ik op mijn erf.
OAFKE: Door alles heen?
MORITS CLANT: Door alles heen.
OAFKE: Je blijft op jouw erf?
MORITS CLANT: Ik blijf op mijn erf.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: Ik zou niets meer van boer Bennemoa aannemen.
OAFKE: Die had gezegd, dat je het land uit zou gaan.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: Als ik wist dat je van mij houden zou.
OAFKE: Je blijft op 't Foan?
MORITS CLANT: Ondanks alles.
OAFKE: Je blijft op 't Foan.
(ACHTERGROND-MUZIEK)
MORITS CLANT: Wat voor grote hond is deze de Mepske.
OAFKE: Hij is 'een sterfelijk mens' net als wij.
MORITS CLANT: Waarom wil je mij in slaap sussen?
OAFKE: Eens zullen onze harten een ander vinden.
MORITS CLANT: Wanneer zal dat zijn?
OAFKE: Heb geduld.
MORITS CLANT: Ik kan mij niet verweren.
OAFKE: Blijf op jouw erf.
MORITS CLANT: Ik blijf op mijn erf.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Veldwachters!
J.E.: Hier zijn we, heer van 't Foan.
P.N.: Wat moeten we.
DE MEPSKE: 't Is zo ver.
J.E.: Jouw rechtsomgeving is in rust, heer.
P.N.: Morits Clant is er niet vandoor heer.
DE MEPSKE: Luister naar me.
P.N.: Uw vraag is onze wet, heer.
DE MEPSKE: 't Gaat mij om een naam.
J.E.: Die van Morits Clant.
P.N.: We moeten op die stommerds los slaan.
J.E.: Met knoestige knuisten.
P.N.: Tot een van die stommerds zegt: ik doe getuigenis, dat Morits Clant schuldig is.
DE MEPSKE: Leugens of waarheid, hij zal getuigen.
(MUZIEK)
OAFKE: Ja, dat komt uit, de Mepske heeft een aantal lui gevangen genomen, Morits.
MORITS CLANT: Dat ik daar niks tegen kan doen.
OAFKE: O, er is niemand brandschoon.
MORITS CLANT: Dat zijn lui, die tegen de Mepske gestemd hebben.
OAFKE: Nee, daar gaat 't niet om.
MORITS CLANT: Ik wou dat je nooit op mijn pad gekomen was.
OAFKE: Waarom niet?
MORITS CLANT: Je bent aanstookster en maakt de Mepskes kop nog ruiger dan die al is.
OAFKE: Daar is niets van waar.
MORITS CLANT: Je hebt me zo ver willen brengen, dat ik hier bleef.
OAFKE: Ik vind je zo aardig.
MORITS CLANT: Één leugen laat de ander niet meer luisteren.
OAFKE: Luister naar mijn stem.
MORITS CLANT: Niks als leugens in jouw stem.
OAFKE: Een stem kan niet liegen.
MORITS CLANT: Als ik van je op aan kon.
OAFKE: Dan zou je in het land blijven.
MORITS CLANT: Wat kan een mens blind zijn met de ogen open.
OAFKE: Nu kom ik dichtbij je.
MORITS CLANT: Moet ik je geloven?
OAFKE: Je kan ervan op aan.
MORITS CLANT: Zijn die lui nou voor het een of ander verantwoordelijk, ja of nee?
OAFKE: Zij hebben bekend.
(MUZIEK)
OAFKE: Morits Clant komt niet onder jouw stootgroepen uit, Rudolf.
DE MEPSKE: Hij zal wel zo hard lopen als hij kan.
OAFKE: Hij blijft hier.
DE MEPSKE: Ik weet af en toe niet wat ik aan je heb.
OAFKE: Om jou heb ik mijn vader verraden.
DE MEPSKE: Hij is vertrokken, die rottige boer Bennemoa.
OAFKE: Kon ik niet helpen.
DE MEPSKE: Wie zegt mij dat je het niet helpen kon?
OAFKE: Hij heeft die anderen nagedaan, die vertrokken.
DE MEPSKE: Op wie kan ik aan? Op niemand.
OAFKE: Op mij toch.
DE MEPSKE: Wie zegt dat je niet liegt?
OAFKE: Ik zelf. Ik ben het kwade beest hier geworden, door jouw toedoen.
DE MEPSKE: Luister naar mijn lachen.
(LACHT)
OAFKE: Die gemene lach kan ik niet verdragen.
DE MEPSKE: Ik lach mezelf uit.
OAFKE: Je hebt het woord liefde nog immer niet op je tong genomen naar mij.
DE MEPSKE: Naar jou?
OAFKE: Ik heb voorgewend alsof ik Morits Clant’s liefde zocht en dat allemaal om jouw gewin.
DE MEPSKE: Morits Clants volk komt van hier.
OAFKE: Waar je geboren bent is mij zuiver om het even.
DE MEPSKE: Bij Morits Clants volk is er van ouder op ouder geen verrader.
OAFKE: Al was hij zelfs ook een verrader, het kan me nog niks schelen.
DE MEPSKE: Misschien geloof je mij als Morits Clant hier blijft.
OAFKE: Zeg eens "laiverd" tegen mij, Rudolf.
DE MEPSKE: Je bent nog minder voor mij dan een verroeste spijker.
OAFKE: Eenmaal komt het keren van het tij.
DE MEPSKE: Reken er niet te vast op.
OAFKE: Sla me liever, maak me maar dood als het je schikt.
DE MEPSKE: 't Schikt me niet. Bovendien heb ik je hier niet geroepen.
OAFKE : Zonder mij had Morits Clant nou op de rechterstoel gezeten.
DE MEPSKE: Wat gedaan is, is gedaan.
OAFKE: Nee.
DE MEPSKE: Waarom nog hijgen als het stof van de tijd zich al neergevlijd heeft?
Straks krijg je het in je ogen en dan kunnen we elkaar niet meer zien.
OAFKE: Alles heb ik voor je gedaan.
DE MEPSKE: 't Moeilijkste komt nog want nu moet je het bewijzen.
OAFKE: Ik zal bewijzen hoe zeer graag ik je wil hebben.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Jullie hebben nog niet genoeg geslagen.
J.E.: Zij kunnen Morits Clants naam niet noemen.
P.N.: Hun ruggen leken al wel regenbogen.
DE MEPSKE: Zet ze maar aan de ketting.
J.E.: Moet ik mensen ketenen?.
P.N.: 'k Zou er niet bij nadenken.
DE MEPSKE: Onze grootste zorg is dat Morits Clant in het land blijft.
J.E.: Zal hij niet gewaar worden wat we met deze mensen uithalen.
P.N. En aan de ketting leggen?
DE MEPSKE: Jullie zullen 't stil houden voor de hele wereld.
J.E.: Dat is duidelijk, vanzelfsprekend.
DE MEPSKE: Op die manier lopen ze erin als ratten in een klooster.
(MUZIEK)
MORITS CLANT: De Mepske zit achter mij aan.
OAFKE: Als hij wilde, zat je al brood met spinnen te eten.
MORITS CLANT: Steeds meer wordt het duidelijker hoe gek je bent met de Mepske.
OAFKE: Liefde van een vrouw is speels als de wind.
MORITS CLANT: Ik kan niet van je op aan.
OAFKE: Wellicht zal je mijn hart nog krijgen, verdienen.
(ACHTERGROND MUZIEK)
MORITS CLANT: Als ik daarover zeker was, bleef ik hier.
OAFKE: Ondanks alles?
MORITS CLANT: Ondanks alles..
OAFKE: Jij blijft hier.
MORITS CLANT: Alleen in het geval dat ik weet dat je mij hebben wilt.
OAFKE: Dat moet je zelf maar uitvogelen.
MORITS CLANT: Ondanks alles.
OAFKE: Verbeeld je dan maar dat ik je hebben wil.
(ACHTERGROND MUZIEK)
MORITS CLANT: Waarom probeer je me in slaap te sussen.
OAFKE: Omdat mannen alleen goed dromen als mannen goed slapen.
(ACHTERGROND MUZIEK)
MORITS CLANT: De Mepske heeft mij niet opgepakt.

OAFKE: Hij zal jou ook niet oppakken.
MORItS CLANT: Zijn wispelturigheid geeft meer dan voldoende reden tot twijfel.
OAFKE: Blijf voor mij dan thuis.

MORITS: Kom eens even bij mij op de bank.

OAFKE: Ik hou van je. Wat heb je nog meer van me nodig?
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Ze hebben allemaal schuld bekend.
STEM: We bezwijken onder die zware kettingen, heer van 't Foan.
P.N.: Heer de Mepske van 't Foan is een genadig rechter.
STEM: Geef ons te eten. We hebben dorst.
(KETTINGEN RINKELEN TEGEN ELKAAR)
DE MEPSKE: Een van jullie kan vrijkomen. Hij krijgt meer dan voldoende te eten en drinken. Als hij zegt dat Morits Clant niet schoon van geweten is.
STEM: Morits Clant is schoon van geweten.
STEM: Net zo schoon als wij.
STEM: We zijn allemaal zuiver van geweten.
DE MEPSKE: Jullie hebben allemaal bekend.
STEMT: We hebben bekend omdat we met knuisten op de rug geslagen worden.
STEM: De veldwachters hebben dat gedaan.
J.E.: Ik heb niet hard geslagen.
DE MEPSKE: Denk je dat de Mepske zich niet overeind houden kan op de lange duur?
J.E.: Nee hoor.
DE MEPSKE: Omdat je zei "Ik heb niet hard geslagen".
P.N.: Hij heeft even hard geslagen als ik.
J.E.: Je liegt.
STEM: Maak ons los uit die kettingen!
STEM: Water, water!
DE MEPSKE: Vrij zal degene zijn, die zegt dat Morits Clant wat tegen de wet tot stand gebracht heeft..
DE MEPSKE: Fris water voor diegene die zegt: Clant is een oproerkraaier.
DE MEPSKE: Kool uit het vat voor diegene die zegt: Morits Clant ontduikt belastingen.
STEM: Morits Clant.... heeft het gedaan.
DE MEPSKE: Maak hem los, veldwachter.
STEM: Wat jullie ook vragen, ik zal alles bekennen, heer.
STEM: Schande, schande.
(MUZIEK)
J.E. 'k Heb heel wat dapperheid gehad om hier te komen, heer Morits Clant.
MORITS CLANT: Wat doe je hier? Veldwachter van de Mepske.
J.E.: Ik vertrouw het niet.
MORITS CLANT: Wat vertrouw je niet, zwijnhond.
J.E.: Ik ben geen zwijnhond.
MORITS CLANT: Verrader.
J.E.: Ik ben geen verrader.
MORITS CLANT: Wat ben je dan wel.
J.E.: 'n Man die uit elkaar gescheurd wordt.
MORITS CLANT: Hoe dat?
J.E.: Ik doe alles wat mij niet zint.
MORITS CLANT: Wat is jouw boodschap hier?
J.E.: U waarschuwen, heer van Zuidhorn.
MORITS CLANT: Zal me dan ook benieuwen of je denkt wat je zegt.
J.E.: Vanavond komen we hier om je op te halen.
MORITS CLANT: Wie zijn dat: wij.
J.E.: Ik en mijn kameraad. Als het donker is.
MORITS CLANT: Waarvoor dat?
J.E.: Bij pikdonkere nacht.....
MORITS CLANT: Hoe zo?
J.E.: Een van de lui, die in kettingen geslagen was....
MORITS CLANT: Heeft hij gezegd dat ik schuldig was?
J.E.: Ja.
MORITS CLANT: Ik ben helemaal de weg kwijt. Dat kan niet waar zijn...
J.E.: Hij was in nood.
MORITS CLANT: Ik kan het nog niet geloven.
J.E.: Ik ben zelfs een verrader als ze je een keer met brandijzers over de huid strijken, wordt alles waar wat ze je influisteren.
MORITS CLANT: Lieg me niet voor.
J.E.: Wie berouw heeft, liegt niet.
MORITS CLANT: Ben je bekend met Oafke Bennemoa.
J.E.: Ja.
MORITS CLANT: Wat zijn jouw gedachten over haar?
J.E.: Zij drijft mee op het tij.
MORITS CLANT: Wat voor tij.
J.E.: Haar liefde voor de Mepske.
MORITS CLANT: Je liegt, onnozele hals.
J.E.: Als u in het gevang zit op 't Foan.
MORITS CLANT: Dan zal ze huilen van verdriet.
J.E.: Zij zal zich verheugen.
MORITS CLANT: Wie moet ik geloven?
J.E.: Mij.
MORITS CLANT: Als er iemand uit elkaar gescheurd wordt, ben ik het.
J.E.: Laat uw verstand aan het woord heer.
MORITS CLANT: Mijn verstand zegt me, dat je de waarheid zegt.
J.E.: Zodoende, maak dat u over de grens komt.
MORITS CLANT: Ik wil er eerst over nadenken.
J.E.: Mijn naam moet u verzwijgen.
MORITS CLANT: Nou weet ik gelijk dat je het meent.
J.E.: Hoe weet u dat, heer.
MORITS CLANT: Uit jouw woorden en uit de klank van jouw stem.
J.E.: Ik heb 'n afgrijselijke schuilplaats gehad.
MORITS CLANT: Ja jong, nou krijg je moeilijk dagwerk, zonder steun van de Mepske door een wereld die verbrand op je is.
J.E.: ‘n Verrader ben ik naar beide kanten.
MORITS CLANT: Wie langs een hond komt, komt ook langs de staart.
J.E.: Wat moet er van mij terechtkomen.
MORITS CLANT: Jouw heldere hoofd zal je redden.
J.E.: 'k Zal het proberen.
MORITS CLANT: Als je straks weg bent, pak ik mijn koffer.
J.E.: Niemand zal er dan nog achter komen waar u dat bericht vandaan had.
MORITS CLANT: 'k Zal de paarden uit het land laten halen, dan kunnen ze tegelijk de koets voor de achterdeur zetten.
J.E.: Lijkt mij goed..
MORITS CLANT: In mijn koets zal ik deze contreien uit varen.
J.E.: Als een groot heer.
MORITS CLANT: Oafke Bennemoa zal ik uit mijn ziel branden.
J.E.: Zo zal het allemaal goed komen.
MORITS CLANT: Morits Clant, heer van Zuidhorn, begeeft zich op glad ijs met vier paarden voor de koets.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Waar is Morits Clant?
Waar is Morits Clant??
(ZWIEGEN)
J.E.: Hij is een verrader geweest.
DE MEPSKE: Wat wil je daarmee zeggen?
J.E.: Dat in de Zuidhorner borg alle kamers, kasten en kisten open zijn geweest, maar Morits Clant de hakken heeft gelicht.
DE MEPSKE: Wil je daarmee zeggen dat Morits Clant niet meer in het Westerkwartier is?
J.E.: Ik wil niks zeggen, maar zijn paarden en koets zijn ook weg.
DE MEPSKE: Eerst Bennemoa, nou Morits Clant.
P.N.: We zullen maar weggaan.
DE MEPSKE: Opzij!
J.E.: Hij is helemaal verschrikt!

DE MEPSKE: Weg uit mijn gezicht, of ik breng je om.
J.E.: We zullen maar weggaan.
P.N.: Ik heb het niet verraden heer.
DE MEPSKE: Verraad, overal om me heen.
J.E.: Ik heb het niet verraden heer.
DE MEPSKE: Weg zeg ik.
J.E.: Laat ons maar bij hem vandaan gaan, tot hij weer bedaard is.
P.N.: Ik wil bij je blijven. Mepske van 't Foan.
DE MEPSKE: Niemand mag bij mij blijven.
P.N.: Ik blijf je goed gezind heer.
DE MEPSKE: Niemand is mij goed gezind als ik mijn zeggenschap kwijt raak.
P.N.: Kan niet.
DE MEPSKE: Ik zal niemand meer tot kameraad hebben als het tij keert.
P.N.: U houdt mij.
DE MEPSKE: Weg, ga de kamer uit!
P.N.: Ik laat u niet alleen.
DE MEPSKE: Maar ik ben nog altijd rechter, horen jullie!
P.N.: We stonden voor u in, heer!
DE MEPSKE: Voor Morits Clant die uit de brand is, zullen honderden in de brand terechtkomen. Een grote bult takken zal ik stapelen.
P.N.: We zullen het vuur opporren.
DE MEPSKE: Laat me alleen in het donker.
P.N.: We zullen u alleen laten, heer.
DE MEPSKE: Voor die ene man zal het hele land om genade zuchten.
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Uit deze daktempel hebben we mooi zicht op de takkenbult.
OAFKE: Je bent toch in het reine gekomen met die lui, Rudolf.
DE MEPSKE: Niet helemaal. Jouw vader Bennemoa is er tussenuit.
OAFKE: Ik kon hem niet tegenhouden.
DE MEPSKE: Morits Clant van Zuidhorn is er tussenuit.
OAFKE: 'k Heb geprobeerd om hem op een dwaalspoor te houden.
DE MEPSKE: Is het waar?
OAFKE: Nog 'n poosje en hij was voor jou geweest.
DE MEPSKE: Wie heeft mij verraden?
OAFKE: Een van jouw veldwachters.
DE MEPSKE: Kan niet.
OAFKE: Die jou slecht gemaakt heeft was te zwak.
DE MEPSKE: Jij, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Waar zie je me voor aan?
DE MEPSKE: Je hebt dit allemaal geregeld.
OAFKE: Dat is niet waar, Rudolf.
DE MEPSKE: Je hebt me van begin af aan alles ingeprent .
OAFKE: Hoe kan je dat nou zeggen?
DE MEPSKE: 't Is allemaal jouw schuld.
OAFKE: Ofschoon het niet waar is, zal ik het op me nemen.
DE MEPSKE: 'k Zal je botten ook nog weleens breken.
OAFKE: Diepe liefde, diep verdriet.
DE MEPSKE: Je had gedacht, ik zal zeggen, ik meende dat je in mijn hart was.
OAFKE: Ik dacht het niet alleen, ik wist het ook.
DE MEPSKE: Ik zal het niet zeggen.
OAFKE: Eenmaal toch, eenmaal.
DE MEPSKE: Wanneer?
OAFKE: Als je gaat sterven, de Mepske.
DE MEPSKE: Wanneer?

OAFKE: Zoals jij ooit vastgebonden moest, de Mepske.

DE MEPSKE: Wanneer?
OAFKE: Als het volk naar buiten komt om je dood te slaan.
(MUZIEK)
P.N.: Ik heb de takken in brand gestoken.
DE MEPSKE: En jouw kameraad?
P.N.: Wil niet.
DE MEPSKE: Waarom niet?
P.N.: Hij zei, het komt hem te dichtbij.
DE MEPSKE: Heeft hij je niet op de brandstapel gegooid?
P.N.: Hij liep weg en lachte mij uit.
DE MEPSKE: Die duivelse verrader! Dan zit die bij Morits Clant!
P.N.: 't Vuur brandt helder op.
DE MEPSKE: Ramen wijd open.
P.N.: Hoe dat?
DE MEPSKE: Ik wil hun gezucht horen.
P.N.: Ik heb hen vastgebonden.
DE MEPSKE: Me dunkt, ik hoor hen huilen.
P.N.: Niemand durft bij het vuur te komen.
DE MEPSKE: Wat wordt er gezegd onder het volk dat er omheen staat?
P.N.: Zij zeggen: Deze lui waren zuiver van inhoud.
DE MEPSKE: Kan ik daar niks tegen doen?
P.N.: Bennemoa is terug.
DE MEPSKE: En Morits Clant?
P.N.: Zij zeggen dat hij op de terugweg is.
DE MEPSKE: Zodoende is dit dus mijn laatste dag.
OAFKE: Ik ben bij je.
DE MEPSKE: Niemand mag bij me zijn..
(MUZIEK)
DE MEPSKE: Hoor hoe die lui aangaan daar boven op de brandstapel.
P.N.: Ik hoor niks.
DE MEPSKE: 't Gaat er maar om, dat ik het hoor.
OAFKE: Dat je niet alles beramen kon wat je bedoeling was, spijt me.

DE MEPSKE: Ik geloof dat je het meent.
OAFKE: Ik hoor Morits Clant in jouw handen willen spelen.
DE MEPSKE: Hoor je die lui daar buiten wel schreeuwen?
OAFKE: Jij had je vijanden niet moeten ophemelen.
DE MEPSKE: Laat mij het nou genoeg wezen dat ik deze lui op de takken gekregen heb.
P.N.: Maar jouw vijanden zaten opzij tussen jouw kameraden.
DE MEPSKE: Zeg me eens, Oafke Bennemoa, wat heeft Morits Clant voor jou betekend?
OAFKE: Toen ik met een zoete tong met hem praatte, haatte ik hem in de grond.
DE MEPSKE: Heb je 't gedaan omdat je mij wilde hebben?
OAFKE: Daarom.
P.N.: U zei, de Mepske, dat ik weg moest gaan.
DE MEPSKE: Wat wil je dan?
P.N.: Weg gaan uit deze streken, zo gauw als het ooit kan.
OAFKE: Of wil je proberen jouw kameraad achterna te kuieren naar Morits Clant en boer. Bennemoa?
P.N.: Ik wil niks meer met je te maken hebben Mepske.
OAFKE: Rudolf, je laat mensen lijden, maar zelf.... zelf.
DE MEPSKE: Waarom bekomt alles mij slecht?
(MUZIEK)
J.E.: Hier moeten we zijn, heer Clant van Zuidhorn.
MORITS CLANT: Jouw hoge sprongen zijn verleden tijd, Mepske van 't Foan.
DE MEPSKE: Wie houdt stand naast mij?
OAFKE: Oafke Bennemoa.
(MUZIEK)
BENNEMOA: Nou zie ik je terug, Mepske van 't Foan.
DE MEPSKE: Kom eens vlakbij, dan zal ik je bespugen.
MORITS CLANT: Hier staan we nu, tegenover jou.
J.E.: Denk erom, ik heb Morits Clant gewaarschuwd.
P.N.: De Mepske heeft me gedwongen om te doen wat ik deed.
OAFKE: Heb je die takken aangestoken, ja of nee? Ook jouw dood is ophanden.
BENNEMOA: Het volk wil je in de kettingen slaan. Mepske.
MORITS CLANT: Ook Oafke Bennemoa komt niet onder haar schuld uit.
J.E.: Niemand zal mij wat doen.
P.N.: Ik kon 't niet helpen. Ik ben maar 'n klein baasje.
BENNEMOA: Aan een ketting zal je erover nadenken Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: Dan zal ik denken aan die brandstapel en mij wel vermaken.
MORITS CLANT: Ik eis Oafke Bennemoa haar dood.
J.E.: Ik wil haar ombrengen.
P.N.: Nee, ik.
OAFKE: Niets zal mij mooier wezen als deze dood.
BENNEMOA: Ik wil Oafke Bennemoa haar dood niet.
DE MEPSKE: Ik kan niets anders dan mijn liefde getuigen voor Oafke Bennemoa.
MORITS CLANT: Zo na aan het hart als zij mij eenmaal heeft gelegen, zo haat ik haar in het heden.
J.E. Laat mij de Mepske in de kettingen slaan.
P.N.: We zullen hem leiden als een stier aan een touw.
OAFKE: Zie je nou wel Rudolf hoe gemakkelijk de woorden van liefde jou over tong kwamen.
BENNEMOA: Oafke Bennemoa is mijn dochter niet meer. Mijn woorden staan vast.
DE MEPSKE: Je moet zien dat je weer met jouw vader in het reine komt, Oafke.
Doe dat omwille van mijn liefde.
MORITS CLANT: Laat haar leven en gaan.
J.E.: Hissa, Mepske! We doen met jou precies wat je met die ganzen deed.
F.N.: Ik zal hem de eerste klap geven.
OAFKE: Ik zal met Boer Bennema praten, Rudolf, omdat je het vraagt.
('N WAR VAN STEMMEN)
STEM: Vervloekt zal je zijn, Rudolf de Mepske. Voor altijd en eeuwig.
Jouw naam zal een scheldwoord blijven, hier in het Westerkwartier.
(MUZIEK)
OAFKE: Rudolf zei, ik zou met je praten, boer Bennemoa.
BENNEMOA: Jouw de Mepske is dood.
OAFKE: Als Rudolf niet gezegd had dat ik naar je toe moest komen.
BENNEMOA: Had je het niet gedaan.
OAFKE: Had ik het niet gedaan.
BENNEMOA: Jouw de Mepske is van honger en dorst gestorven. Tot zijn lippen stond hij in een waterplas en takken vol appels en peren slingerden boven zijn kop in de wind heen en weer.
OAFKE: Als de wachters mij niet tegengehouden hadden...
BENNEMOA: Die wacht heb ik hier geregeld.
OAFKE: Dan hebben we elkander niets meer te vertellen boer Bennemoa.
BENNEMOA: Ik wil je nooit meer zien.
OAFKE: En ik weet dat u voor mij niet meer in leven bent.
BENNEMOA: Kinderen en ouders gaan kwaad uit elkaar waar deze dwingeland heeft geregeerd.
OAFKE: 'n Vrouw gaat haar eigen gang.
BENNEMOA: Ik hoop dat het een zware gang zal zijn.
OAFKE: Als ik nog steeds opnieuw kon beginnen...
BENNEMOA: Zou je de Mepske buiten jouw hart hebben gesloten.
OAFKE: Zou ik, net als nu, naar geen ander omzien.
(MUZIEK)

-.-.-

15 Juli 1953.
BvdG/JS/TK.

Translation (English)

GRONINGEN BROADCAST.
TITLE: OAFKE BENNEMOA.
A woman, who respected Rudolf de Mepske in everything.
A radio play by Jozef Cohen, translated by Jan Niehoff, with music by Else van Epen-de Groot.
FOUNDATION NETHERLANDS RADIO UNION
REGIONAL BROADCAST NORTH
GRONINGEN.
(MUSIC)
VOICE: Oafke Bennemoa.
(MUSIC BRIEFLY UP)
VOICE: A woman, who respected Rudolf de Mepske in everything.
(MUSIC UP)
VOICE: According to an old storyteller, Oafke Bennemoa conceived love for Rudolf de Mepske, no matter how horrible he was. She was great in her love, love that she had given to a bad man. She knew that Rudolf de Mepske was after the life of her father, farmer Bennema. She knew that he was furious at the Mepske. She had acquired a dark refuge, as some women do who love a man who is not worthy of them. Thus it was according to an old storyteller. What the truth is, nobody knows. It may be that storyteller and truth shake hands in this radio play about: Oafke Bennemoa.
(MUSIC)
J.E.: Are you afraid of the Mepske?
P.N.: Yes.
J.E.: I don't think they will choose him.
P.N.: Who do you think then?
J.E.: Morits Clant of Zuidhorn.
P.N.: Are you crazy, the Mepske from 't Foan.
J.E.: How so?
P.N.: Out of fear.
J.E.: Why out of fear?
P.N.: Against fear you cannot fight.
J.E.: The Mepske is from far away from here.
P.N.: I am afraid. The others are afraid too.
J.E.: The Mepske comes from a tribe of traitors.
P.N.: He who is afraid, votes for the Mepske.
J.E.: Have you already heard of Oafke Bennemoa?
P.N.: Yes.
J.E.: She roams the whole day around Mepske's manor.
P.N.: She is right.
J.E.: She should shame her eyes out of her head.
(MUSIC)


BENNEMOA: Strange things are being said about you, Oafke.
OAFKE: People can blather whatever they want.
BENNEMOA: I am warning you.
OAFKE: I have already warned myself, pa. That doesn't bother me.
BENNEMOA: It's about life or death.
OAFKE: It's about life or death.
BENNEMOA: It's about my life.
OAFKE: It's about my love.
BENNEMOA: If I vote, I vote for Morits Clant.
OAFKE: Pa, not that!
BENNEMOA: What do you want?
OAFKE: You must vote for Rudolf de Mepske.
BENNEMOA: I ask you: do you want your father dead?
OAFKE: If it cannot be otherwise, yes.
BENNEMOA: Do you have a board before your head [are you deluded] because of the Mepske?
OAFKE: Yes.
BENNEMOA: If he becomes judge today, he will have me arrested tomorrow.
OAFKE: Vote for Mepske.
BENNEMOA: Nothing will come of that.
OAFKE: I don't want you dead, pa.
BENNEMOA: I don't vouch for that. Dead or alive!
OAFKE: I do not keep my fate on a leash.
BENNEMOA: You are walking into the trap with your eyes open.
OAFKE: With open eyes I am blind.
BENNEMOA: Your mother is dead.
OAFKE: My mother is dead, but if she were still alive.
BENNEMOA: You would do exactly the same.
OAFKE: I would do exactly the same.
BENNEMOA: Sin and disgrace.
OAFKE: Love that drives me. . . . .

(MUSIC)
DE MEPSKE: Who are you?
OAFKE: Oafke Bennemoa from Zuidhorn.
DE MEPSKE: Your father can't stand me, can he?
OAFKE: You say so.
DE MEPSKE: What are you doing here with me?
OAFKE: I want to help you.
DE MEPSKE: You are lying about all of this. Why don't you say anything?
OAFKE: I cannot bear it from you, if you call me a liar.
DE MEPSKE: How can you help me?
OAFKE: You only have to say the word.
DE MEPSKE: Why?
OAFKE: For a word with which you betray your love, I betray my land.
DE MEPSKE: I cannot give you that.
OAFKE: You will give it to me.
DE MEPSKE: That could take quite a while.
OAFKE: Someday.
DE MEPSKE: If you are honest, you can do something for me.
OAFKE: What can I do for you, Mepske?
DE MEPSKE: Listen. Everyone must become afraid of me.
OAFKE: Who first then?
DE MEPSKE: First your father. Then Morits Clant of Zuidhorn.
OAFKE: I will sow fear for you, everywhere.
DE MEPSKE: And I hope that it will be a good harvest and that it yields pure meanness.
OAFKE: So it shall happen.
(MUSIC)
BENNEMOA: Where have you been, Oafke?
OAFKE: You better not ask me.
BENNEMOA: Why are you concealing that from me?
OAFKE: Then I don't have to beat around the bush.
BENNEMOA: Where have you been!
OAFKE: I've been with Rudolf.
BENNEMOA: With the Mepske.
OAFKE: Yes.
-5-
BENNEMOA: I had said: you will stay away from there.
OAFKE: I cannot stay away from myself.
BENNEMOA: Damn you!
OAFKE: I will not step aside for your curse.
BENNEMOA: You will not escape my curse when the time comes. You're putting a crown on me [you're making me look ridiculous]. I don't see him standing in my way if he doesn't cross my path.
OAFKE: He will cross your path anyway, you better go to meet him.
BENNEMOA: I will not choose him as judge, never.
OAFKE: Rack for you. Death for you.
BENNEMOA: He is not one of us, he is from far away from here.
OAFKE: Not for me.
BENNEMOA: He comes from a traitorous tribe.
OAFKE: I am not sure what drives me towards him.
BENNEMOA: Your dark spirit.
OAFKE: A dark voice of my spirit.
BENNEMOA: I warn you.
OAFKE: All those who do not cast their vote for the Mepske will die.
BENNEMOA: Bennemoa votes for the one who gives a counter-vote [opposes].
OAFKE: It's clear to me.
BENNEMOA: Your Mepske will not get me in an eternity.
OAFKE: The first one.
BENNEMOA: I did not deserve this from you.
OAFKE: Every woman is self-reliant.
BENNEMOA: I raised you in virtue.
OAFKE: If only it hadn't been so. (WEEPS)
BENNEMOA: Your mother was a woman of integrity.
OAFKE: I wish Rudolf had never ended up here.
BENNEMOA: If you really mean that . . . . .
OAFKE: I have headwinds here [I'm facing opposition].
BENNEMOA: You are in a storm.
OAFKE: Vote for Rudolf.
BENNEMOA: No.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Are you busy beating geese to death, lads?
J.E.: That's none of your business, Mepske of 't Foan.
P.N.: You can get a blow from me, Mepske.
DE MEPSKE: I want to, I can make a person suffer just like this animal.
P.N.: Here is my club.
DE MEPSKE: One blow I will give him, so that he ends up on the border between life and death.
J.E.: You are the most despicable mortal that exists on earth, Mepske.
DE MEPSKE: No one will strike me. He talks with his mouth while another eats with it.
DE MEPSKE: He will soon start whining differently.
P.N.: Maybe I will too.
DE MEPSKE: You must tell your father that he must vote for me.
P.N.: Will do, Mepske.
DE MEPSKE: Otherwise it will cost you your skin.
J.E.: You must not accept anything from him. Morits Clant of Zuidhorn will be our judge.
DE MEPSKE: Not in eternity.
J.E.: Why not?
DE MEPSKE: I have a great comrade.
P.N. Who?
DE MEPSKE: Fear.
P.N.: Don't you want to give those geese a blow?
DE MEPSKE: He is waiting for his death.
P.N.: A beating!
DE MEPSKE: Just wait.
J.E.: For what?
DE MEPSKE: Until he shows the inclination to live again.
J.E.: How so?
DE MEPSKE: He has seen death in the eyes, if he comes back to life for a moment, he can talk about time and eternity.
J.E.: Everywhere I will tell what kind of person you are.
DE MEPSKE: Do that.
P.N.: Why would you still bother with those geese?
DE MEPSKE: When he feels homesick for life again, I will separate him from life.
J.E.: Glad that my head is not on your neck.
P.N.: Why must you torment that man so much?
J.E.: He has no business here.
P.N.: Leave him alone.
J.E.: I still have more on my heart [I need to get something off my chest].
DE MEPSKE: Stand firm, boy!
J.E.: A certain de Mepske has betrayed the City [Groningen].
P.N.: Quiet, boy!
J.E.: Sins must be punished unto the fourth generation.
DE MEPSKE: With your sins, the first generation will be burdened. Unless you come to me.
J.E.: Oafke Bennemoa loves you.
DE MEPSKE: What should I do with a simple farm girl?
J.E.: Mia Clant of Zuidhorn doesn't want you.
DE MEPSKE: Then her father will have to pay for that with his life.
J.E.: I'll laugh my head off.
DE MEPSKE: It will get rough in 't Foan like it has never happened before.
(MUSIC)
BENNEMOA: Where are you going, Oafke?
OAFKE: I'm going to Zuidhorn, to Tine.
BENNEMOA: She is going to Zuidhorn, to Tine.
OAFKE: I made an appointment with her.
BENNEMOA: You are lying through your teeth.
OAFKE: Not true.
BENNEMOA: I just wanted to tell you that your Mepske is after Morits' sister?
OAFKE: Now you are lying.
BENNEMOA: You are betraying yourself, yes!
OAFKE: I can no longer manage it.
BENNEMOA: What not, your lies?
OAFKE: My love holds its own against all accusations.
BENNEMOA: You won't let yourself be pushed around.
OAFKE: Yes, until he says: I cannot do without you.
BENNEMOA: Can I count on you going to Tine?
OAFKE: I'm going to Tine.
BENNEMOA: One more thing.
OAFKE: I'm listening.
BENNEMOA: The Mepske has said that he is furious with me.
OAFKE: I cannot do otherwise.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Is your goose dead yet?
J.E.: A guy like that has never given up and never will.
DE MEPSKE: Never is a cliché word, used far too often.
P.N.: Give him a blow. He's opening his eyes.
DE MEPSKE: While he gets homesick for life, he also gets the pain of life again.
J.E.: Someday someone will make that clear to him.
DE MEPSKE: Recovery. (GIVES A BLOW)
P.N.: Why are you laughing, Mepske?
DE MEPSKE: Under such blows, people will scream too.
(RUNNING AWAY)
(MUSIC)
OAFKE: Is that goose dead yet?
J.E.: The Mepske beat him so badly that he is neither dead nor alive.
OAFKE: You now know what awaits you.
J.E.: Will probably turn out not so bad.
OAFKE: Look at that goose if you want to know what awaits you.
P.N.: Nothing awaits me. My father votes for the Mepske.
OAFKE: No one will keep their feet dry when the high water of Mepske's anger rises.
P.N.: I will. The Mepske knows me.
OAFKE: If you do exactly what he whispers to you, you will stay alive.
P.N.: I will enter his service.
J.E.: I have nothing more to do with that.
OAFKE: You will experience how things stand with humanity.
J.E.: Will the Mepske expose me if he becomes judge?
OAFKE: You and others!
J.E.: I don't think he will do it.
OAFKE: You seem to me a clear-headed and clever fellow.
J.E.: What do you mean by that?
OAFKE: You both must enter the service of the Mepske.
(RUNNING AWAY)
(MUSIC)
J.E.: I am not going into the service of the Mepske.
P.N.: I am.
J.E.: If he gets the judge's seat, he will need people.
P.N.: Especially people who can hit.
J.E.: And then I will even be free.
P.N.: That's my thought too.
J.E.: Before, I thought: "Never with the Mepske".
P.N.: And now you are afraid.
J.E.: Now I am afraid.
P.N.: Go to him.
J.E.: I don't even dare that, man.
P.N.: Tell him that you also want to become a constable.
J.E.: I ignored him and he won't forget that. He won't take me.
P.N.: What a stiff grown man you are.
J.E.: My father won't vote for him anyway.
P.N.: Then your life isn't worth a cent to me.
J.E.: But if I enter his service.
P.N.: And hit away nimbly.
J.E.: Then he will let me live.
P.N.: You can try.
(MUSIC)
J.E.: Listen here, Oafke Bennemoa.
P.N.: I whispered that to him, Oafke Bennemoa.
J.E.: If they choose the Mepske as judge.
OAFKE: Who doesn't believe that.
J,E.: Your old man Bennemoa doesn't want to hear of it.
OAFKE: The Mepske does what he wants.
P.N.: He cannot fail.
J.E.: In all the villages, fear has gripped them by the throat.
OAFKE: Only two men, who don't consider him worth a turf [don't think highly of him].
J.E.: Morits Clant of Zuidhorn.
P.N.: And that father farmer Bennemoa.
OAFKE: She will be greatly disappointed by what the Mepske means as an enemy.
J.E.: I'm not taking any risks.
P.N.: Otherwise I will.
J.E.: We will walk in his harness.
OAFKE: People like you, he certainly and surely needs.
J.E.: I haven't quite made up my mind yet.
P.N.: Use your brains, man.
J.E.: Must I become a traitor?
P.N.: Betrayal out of fear doesn't count.
J.E.: No perseverance for me.
OAFKE: I will tell Rudolf that he has an offer from two constables.
J.E.: You must tell your father that he must vote for the Mepske. My father will tear me apart alive if I become a constable for the Mepske.
P.N.: He will be careful.
OAFKE: There will be strife between parents and children.
P.N.: The father will betray his son.
J.E.: Just as much as the son betrays his father.
OAFKE: Brothers will no longer know each other.
(MUSIC)
BENNEMOA: What are you looking for with me, Rudolf de Mepske?
DE MEPSKE: I'm after your vote, Bennemoa.
BENNEMOA: That is a question for you, a certainty for me, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: If you vote for me, the others will follow you.
BENNEMOA: I laugh at you.
DE MEPSKE: That is not healthy, Bennemoa.
BENNEMOA: There's the hole of the door.
DE MEPSKE: I have your daughter in my power, remember that.
BENNEMOA: I have withdrawn my hands from her.
DE MEPSKE: Your fingerprints remain on her. Others will say that she is your girl.
BENNEMOA: What do you mean by that, executioner?
DE MEPSKE: Not so friendly, Bennemoa.
BENNEMOA: I know what you are getting at, beast!
DE MEPSKE: The name Bennemoa will get a bad ring in village and city of Groningen.
BENNEMOA: I will not vote for you.
DE MEPSKE: Bear the shame.
BENNEMOA: I will not vote for you.
DE MEPSKE: You can expect nothing from Morits Clant.
BENNEMOA: I vote for Morits Clant.
DE MEPSKE: And why is that?
BENNEMOA: Because I am not voting for you, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: He who has a bad name, will die badly.
BENNEMOA: I am the freehold farmer Bennemoa.
DE MEPSKE: What do you mean by that?
BENNEMOA: I do not vote for a traitor.
DE MEPSKE: You will still learn to play the little man.
(MUSIC)
OAFKE: Morits Clant!
MORITS CLANT: Who calls me there?
OAFKE: Oafke Bennemoa of Zuidhorn.
MORITS CLANT: I can't hear it. How did you say?
OAFKE: Oafke Bennemoa of Zuidhorn.
MORITZ CLANT: Where are you?
OAFKE: Here.
MORITS CLANT: Where do you come from?
OAFKE: I hid myself. I waited for you.
MORITS CLANT: Why?
OAFKE: Must arrange something with you.
MORITS CLANT: If such a nice girl as you comes to a man late in the evening at the risk of vagabonds and beggars, then that girl has earned something from that man.
OAFKE: I don't say no.
MORITS CLANT: Come to me, Oafke Bennemoa.
OAFKE: I don't say yes.
MORITS CLANT: Why did you come to me?
OAFKE: I thought you might want some company.
MORITS CLANT: Tell that to old hens [don't try to fool me].
OAFKE: Let Rudolf de Mepske become judge.
MORITS CLANT: Are those your terms, girl?
OAFKE: Now you must follow through. The other person's terms are much more disadvantageous.
MORITS CLANT: I will become judge, Oafke.
OAFKE: Look at me.
(BACKGROUND—MUSIC)
OAFKE: Look at me now!
MORITS CLANT: Are you after Rudolf de Mepske?
OAFKE: I don't say no.
MORITS CLANT: You are a good comedian.
OAFKE: The world is a comedy anyway.
MORITS CLANT: You are beautiful, girl.
OAFKE: That's what all eyes that look at me say.
MORITS CLANT: You side with Rudolf de Mepske, little fool.
OAFKE: I don't say yes.
MORITS CLANT: You want to do everything for him.
OAFKE: Almost everything.
MORITS CLANT: You're getting too big for your boots [lit. you're sitting too high in the tree for me].
OAFKE: Not higher than a Clant can reach.
MORITS CLANT: What will you do if I don't become judge?
OAFKE: You'll have to wait and see.
(MUSIC)
BENNEMOA: I didn't know that foolish girl was here.
MORITS CLANT: Your daughter, Bennemoa.
BENNEMOA: That is over, Clant.
OAFKE: That man is one too many.
MORITS CLANT: Who is that third man?
OAFKE: My father.
BENNEMOA: Do you also want to say that I must leave?
OAFKE: I am no longer your daughter, so reckoned you are no longer my father.
BENNEMOA: Whoever you are.
OAFKE: A woman who carries love in her heart.
BENNEMOA: Whoever you are.
OAFKE: A woman who lifts her heels [leaves] from her parental home.
BENNEMOA: I want to warn Morits Clant of Zuidhorn.
OAFKE: Warn him about himself.
BENNEMOA: I warn Morits Clant about Mepske of 't Foan.
OAFKE: You don't need to warn, farmer Bennemoa.
BENNEMOA: If the Mepske is elected judge...
OAFKE: That won't happen....
MORITS CLANT: How do you know that?
OAFKE: Fear sails over this world.
MORITS CLANT: What must I do?
OAFKE: Fear that I have sown.
MORITS CLANT: What shall I do, Bennemoa?
OAFKE: Fear for the Mepske that grows.
BENNEMOA: A tyrant rules with fear.
MORITS CLANT: I am not afraid.
BENNEMOA: I am not afraid.
MORITS CLANT: The Mepske's people have not lived long on the stone manors.
BENNEMOA: He is no nobleman like Morits Clant, lord of Zuidhorn.
MORITS CLANT: He cannot drive me out.
BENNEMOA: Such great injustice cannot exist in the world.
OAFKE: Who asks about justice or injustice, farmer Bennemoa?
BENNEMOA: People will not be so mistaken as to choose their own executioner.
MORITS CLANT: One from far away.
BENNEMOA: A cruel fellow.
OAFKE: Be quiet! The Mepske has something in his eyes.....
MORITS CLANT: What are you doing here, Oafke Bennemoa?
OAFKE: You also long for me, Morits Clant.
BENNEMOA: You're lying, slut.
OAFKE: Morits Clant, say that you don't want to be chosen.
BENNEMOA: Don't say it.
OAFKE: Then we will just have patience until the Mepske is chosen.
MORITS CLANT: I don't know how to handle this.
BENNEMOA: Do you want, lord, to leave these regions to Mepske of 't Foan?
MORITS CLANT: You can go two ways with it.
BENNEMOA: Once and for all.
MORITS CLANT: A threshold, which I must cross.
BENNEMOA: Choose the right threshold, man.
OAFKE: The one that I will point out to you.
MORITS CLANT: Go away, farmer Bennemoa.
(MUSIC)
MORITS CLANT: Now we can speak our minds.
OAFKE: If you renounce the judgeship. …
MORITS CLANT: The sound of your voice is as clear as the sparkling of your eyes.
OAFKE: Listen to my voice.
MORITS CLANT: Will you give yourself to me if I leave the judgeship to the Mepske?
OAFKE: I don't say no.
MORITS CLANT: Be clear, girl.
OAFKE: I don't say yes.
(MUSIC)
J.E.: Now I still don't know, Pieter, what I must do.
P.N.: Let's both go to the Mepske, Jan.
I.E.: But if they choose Morits Clant?
P.N.: Did you see how the Mepske beat those geese to death?
I.E.: That's exactly why I don't want to be in his service.
P.N.: Use your brains, man. What would Morits Clant do?
P.N.: Oafke Bennemoa.
I.E.: I've heard about it. People's gossip.
P.N.: What kind of people's gossip?
I.E.: That Oafke has Morits Clant on a string.
P.N.: A woman like her.
I.E.: Can't do everything either.
P.N.: With a man, everything if she pleases.
I.E.: What would the Mepske do then?
P.N.: Oafke can handle it without looking at her fingers [without hesitation].
J.E.: Ha-ha-ha, you almost make me laugh.
P.N.: The Mepske will be chosen.
J.E.: And what does Oafke Bennemoa do then?
P.N.: Then Oafke Bennemoa says to lord Morits Clant of Zuidhorn: choke.
J.E.: I'm not so sure about that.
P.N.: You should hear the people who suffer under injustice. That's how injustice comes into this world.
J.E.: What wins: justice or injustice.
P.N.: Injustice is the boss.
J.E.: Then there is no choice for me.
P.N.: Just come with me to Mepske of 't Foan.
(MUSIC)
J.E.: Here I am, lord de Mepske.
P.N.: We want to become constables for you, if you become judge.
DE MEPSKE: I trust you, but that comrade of yours, I'll keep a very close eye on him.
J.E.: How so?
DE MEPSKE: You are my enemy and friend.
J.E.: That gives your trust its strength.
DE MEPSKE: Do you hold that? Explain that to me.
J.E.: I cannot go back.
DE MEPSKE: Explain that to me.
J.E.: I am a traitor, as far as my land is concerned.
P.N.: Me too.
J.E.: But I betray with my mind.
P.N.: And I am a traitor by nature.
J.E.: He can go back, I never can.
DE MEPSKE: There is some truth to what you say.
J.E.: I belong with Morits Clant.
P.N.: And he chooses the Mepske.
J.E.: You will curse my name if you lose, Mepske.
MEPSKE: You will, reasoned like that, be my constables.
J.E.: We will serve you well.
P.N.: That is also my promise.
DE MEPSKE: You must beat confessions out of them.
J.E.: We will hit generously.
P.N.: Just like you beat on your old goose.
DE MEPSKE: So that they end up on the border between life and death.
J.E.: What you command will be done.
DE MEPSKE: Blood I want to see.
P.N.: Human blood.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Are you there, Oafke?
OAFKE: Did you call me, Rudolf?
DE MEPSKE: There's more nice news going around about you, all the gossips of the village are out with it.
OAFKE: Lies.
DE MEPSKE: They say that Morits Clant has had you [slept with you].
OAFKE: They're lying.
DE MEPSKE: Tell me what's true about it.
OAFKE: I hold nothing back from you, Rudolf.
DE MEPSKE: What took place?
OAFKE: I drove him completely crazy with love.
DE MEPSKE: Nothing else?
OAFKE One more step and the game is won.
DE MEPSKE: You're playing with both of us. You're lying.
OAFKE: Why would I lie to you?
DE MEPSKE: How do you play?
OAFKE: You beat geese on the border between life and death.
DE MEPSKE: Later I will beat people like that.
OAFKE: That's exactly how I beat Morits Clant on the border of hope and despair.
DE MEPSKE: Now we are coming closer to each other.
OAFKE: I like you more than anyone, Rudolf.
DE MEPSKE: A more inhuman effort I cannot imagine.
OAFKE: If you give me your love, I will get you even more.
DE MEPSKE: Up to now, I can be satiated with your cruelty.
OAFKE: It's between my father and me.
DE MEPSKE: What does your father want?
OAFKE: That Morits Clant goes for the judgeship.
MEPSKE: And you want him to renounce it.
OAFKE: For that I will make every effort - on the border between life and death.
DE MEPSKE: Of hope and despair.
OAFKE: I will be the woman for whom Morits Clant would do anything.
DE MEPSKE: Just wait. That will turn out badly for you.
OAFKE: Then you can always kill him, Rudolf, when you are judge.
(MUSIC)
OAFKE: Now I can come to you much more easily, Morits Clant.
MORITS CLANT: I arranged that they let you into the house, Oafke.
OAFKE: Here I am. You hear my voice, don't you.
MORITS CLANT: I cannot withdraw as judge.
OAFKE: Listen to my voice.
MORITS CLANT: Foreigners cannot compete for the judgeship, my lineage has been here for years already.
OAFKE: What do you hear in my voice?
MORITS CLANT: Love on all sides, on all sides.
OAFKE: Give me the word that you don't want to be judge, Morits Clant.
MORITS CLANT: Doubt tears me apart.
OAFKE: You are tearing yourself apart.
MORITS CLANT: A very heavy struggle.
OAFKE: Now I come close to you. Press me in your arms.
MORITS CLANT: I am sickly, don't make that worse.
OAFKE: Listen to my voice.
MORITS CLANT: It is not given to me.
OAFKE: Listen.
(MUSIC)
BENNEMOA: The door was open.
OAFKE: No one called you.
BENNEMOA: I don't wait until they call me.
MORITS CLANT: Get out.
BENNEMOA: I must know what you are up to, Morits Clant.
OAFKE: Everything for you, Morits Clant.
BENNEMOA: And the illness-attack follows, Morits Clant.
MORITS CLANT: Do you have a reply to that, Oafke?
OAFKE: Listen to my voice, Morits Clant.
BENNEMOA: Listen to my reasoning, Morits Clant.
MORITS CLANT: Out with your reasoning, Bennemoa.
OAFKE: Listen, my voice, Morits Clant.
(BACKGROUND-MUSIC)
MORITS CLANT: After all, I will become judge in these regions.
BENNEMOA: I will help you, lord Morits Clant.
OAFKE: I will withdraw my hands from you, Morits Clant, if you become judge.
(MUSIC)
P.N.: Out of the way, Bennemoa.
BENNEMOA: Who are you, that you dare say: Out of the way, Bennemoa.
P.N.: He and I, we are constables of the Mepske.
BENNEMOA: Ho, ho, we're not that far yet. Move aside, I say.
P.N.: You'll regret that, Bennemoa.
BENNEMOA: It's not yet growing on your crop [it's not your time yet], man.
J.E.: Will they choose Morits Clant after all?
BENNEMOA: Surely and certainly.
J.E.: Then I have put my horses behind the wagon [made a bad decision].
BENNEMOA: Improve yourself before it's too late.
J.E.: Can I still go back?
P.N.: Once they are on their way to the hearth-pit [the ash pit under the open hearth], there is no way back.
*(fireplace grate, ash pan under the fireplace)
BENNEMOA: They hold your father in high esteem, here in the village.
J.E.: It may be that I still save his life.
BENNEMOA: They will choose Morits Clant soon.
J.E.: Who says that?
BENNEMOA: Farmer Bennemoa.
(MUSIC)
OAFKE: Did you happen to see where my pa went?
J.E.: He was still with us just now, Oafke.
P.N.: Your father says he has scratched you as a daughter.
OAFKE: Do you know where farmer Bennemoa went?
P.N.: To Zuidhorn, in any case out of your world.
OAFKE: Is farmer Bennemoa of the opinion that they will choose Morits Clant?
J.E.: Farmer Bennemoa has fallen on me coldly [made me uneasy]. The sweat is my stars of fear [I am sweating with fear].
OAFKE: Fear is only needed by lazy people who don't help the Mepske.
P.N.: I already help the Mepske.
J.E.: How do you know, Oafke, that the Mepske will be chosen?
OAFKE: Most people are cowards anyway.
P.N.: Fear spreads its wings over these regions.
OAFKE: Whoever is afraid, votes for the Mepske.
J.E.: I will become a constable for the Mepske.
OAFKE: Whoever is against the Mepske today, you will pull their skin over their ears tomorrow.
P.N.: We together, he and I.
(MUSIC)
OAFKE: Who will you vote for, Morits Clant or the Mepske?
VOICE: For Morits Clant.
OAFKE: I don't need to ask you, farmer Bennemoa.
BENNEMOA: Out of my way, woman.
OAFKE: Who are you going to vote for, Morits Clant or the Mepske?
VOICE: It doesn't matter to you anyway, Oafke Bennemoa.
OAFKE: Then I already know: Morits Clant. That will cost you your skin.
Who are you going to vote for, Morits Clant or the Mepske?
VOICE : The Mepske.
OAFKE: Who are you going to vote for, Morits Clant or the Mepske?
VOICE: The Mepske, Oafke Bennemoa.
(MUSIC)
J.E.: It still doesn't matter who will win.
P.N.: It's not going exactly as I thought.
J.E.: Have the votes been counted yet?
P.N.: Thirty-three and thirty-three.
(MUSIC)
OAFKE: Who are you going to vote for, Morits Clant or the Mepske?
VOICE: You should shame your eyes out of your head, a daughter of Bennemoa!
OAFKE: Now I immediately know who you're voting for.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Things look rather bad.
OAFKE: Those who vote for you, come last.
DE MEPSKE: When then?
OAFKE: When evening falls.
DE MEPSKE: In darkness, because they are ashamed. (LAUGHS)
OAFKE: Why, that doesn't matter.
J.E.: Did you hear that?
P.N.: It can't be that they choose Morits Clant, can it?
J.E.: What will become of us if they choose Morits Clant?
P.N.: Nothing.
J.E.: Then they will bring a lawsuit to speak justice over us.
P.N.: I couldn't care less.
J.E.: It will be worse for me than death.
(MUSIC)
BENNEMOA: Now the time has come, Oafke. The Mepske has been chosen.
Now I must disappear into foreign parts.
OAFKE: How so? You can stay, can't you?
BENNEMOA: Staying will be my death.
OAFKE: I have won.
BENNEMOA: After throwing dice comes the counting of the eyes [counting the pips].
OAFKE: But I have the highest eyes [I won].
BENNEMOA: Don't you regret it yet?
OAFKE: You have scratched yourself as my father.
(MUSIC)
MORITS CLANT: What are you still doing with me, Oafke Bennemoa?
OAFKE: I still have something to discuss with you.
MORITS CLANT: I am leaving the country.
OAFKE: I wouldn't do that, Morits Clant.
MORITS CLANT: Why not?
OAFKE: You know best yourself.
MORITS CLANT: I have lost, I must pay the costs [bear the consequences].
OAFKE: Yet you can still get the love of a woman.
MORITS CLANT: who must pay the costs.
OAFKE: Why not, Morits Clant.
MORITS CLANT: What do you still have to lose with me?
OAFKE: I want you to stay here.
MORITS CLANT: It's all your command that the Mepske was chosen.
OAFKE: My command?
MORITS CLANT: It can't be otherwise. But what can it bring me if I stay?
OAFKE: A chance at love from me.
(MUSIC)
BENNEMOA: The last time I come to you, lord Morits Clant of Zuidhorn.
MORITS CLANT: What do you mean by that?
BENNEMOA: I am leaving the country.
MORITS CLANT: Everyone must know their own best in this world.
BENNEMOA: The Mepske will get me by the coat and then I'm done for [will catch me].
MORITS CLANT: You are Oafke's father.
BENNEMOA: I was Oafke's father.
MORITS CLANT: Oafke will get you out of it.
BENNEMOA: Out of life, you mean surely.
MORITS CLANT: She will get me out of it.
BENNEMOA: Just as badly.
MORITS CLANT: Why does she want to keep me here then?
BENNEMOA: She wants your skin.
MORITS CLANT: She threw her arms around me.
BENNEMOA: Tactics. She means nothing of it.
MORITS CLANT: I don't think so.
BENNEMOA: It will cost you your life.
MORITS CLANT: I can't get around her.
BENNEMOA: Then I'll go alone.
MORITS CLANT: Everyone must know their own best.
BENNEMOA: You are just like a spinning top, man.
MORITS CLANT: I have no choice.
BENNEMOA: I will return to my farm.
MORITS CLANT: When?
BENNEMOA: When the Mepske takes a different direction.
MORITS CLANT: That won't happen.
BENNEMOA: As long as the Mepske rules here, I will stay away.
MORITS CLANT: You see ghosts.
BENNEMOA: Life will determine which of us sees ghosts.
(MUSIC)
OAFKE: I've done everything for you that was in human power, Rudolf.
DE MEPSKE: The lake is never full [there's always more].
OAFKE: I betrayed my pa.
DE MEPSKE: Your pa has left the country.
OAFKE: I can't stop him, Rudolf.
DE MEPSKE: You should have done that, Oafke.
OAFKE: Why do you cause me so much pain, Rudolf?
DE MEPSKE: You are the first I cause pain.....
OAFKE: Morits Clant has also lifted his heels [fled].
DE MEPSKE: If I get him in my fingers [catch him].
OAFKE: Will you then speak of love, Rudolf?
DE MEPSKE: You have been working with him in the manner of the white women [sorceresses].
OAFKE: I did something like that.
DE MEPSKE: I hate him.
OAFKE: I knew that.
DE MEPSKE: In the eyes of these people, I will always remain a stranger.
OAFKE: Not in my eyes.
DE MEPSKE: He made me feel very much that I came from the little country [small place].
OAFKE: I will throw him to you like a kaatsebal.
(MUSIC)
J.E.: Here we are, lord of 't Foan.
P.N.: We do everything you ask of us.
DE MEPSKE: I will give you an order.
P.N.: Tear, rip, steal and murder.
J.E.: Whatever you demand.
DE MEPSKE: I want you to do nothing.
P.N.: Aren't we your constables then?
J.E.: Must we not beat the people here just like you did with your geese?
DE MEPSKE: You must have patience.
P.N.: Why, lord?
DE MEPSKE: Those stupid farmers must think that it's not so bad.
P.N.: We are bloodthirsty.
DE MEPSKE: I have complaints of danger about Morits Clant.
J.E.: Bennemoa has fled.
DE MEPSKE: I regret that I cannot tear his body to pieces.
P.N.: More will flee yet.
DE MEPSKE: I am judge in this region.
J.E.: Why can't you grab Morits Clant by the collar?
DE MEPSKE: I must have evidence.
P.N.: We are ready with our sturdy lads.
J.E.: To hit.
P.N.: That's how we can make the people confess.
J.E.: Or have they done nothing.
DE MEPSKE: I only ask for a name.
P.N.: That of Morits Clant.
J.E.: Aren't you man enough then?
DE MEPSKE: I am more than man enough.
P.N.: Why are we not yet allowed to sink our teeth into it?
DE MEPSKE: First the people must calm down a bit.
J.E.: I cannot calm down.
DE MEPSKE: That's why I like having you under my command the most.
J.E.: I wish I had never started it.
DE MEPSKE: It must have an appearance of justice, even if it is injustice.
J.E.: We will do it according to your command.
P.N.: You have more in your arsenal than we do.
DE MEPSKE: First the people must calm down.
P.N.: Will do.
J.E.: Well, how will it end if you lose!?
DE MEPSKE: I cannot lose.
P.N.: What do we get for the testimony of Morits Clant's misbehavior?
DE MEPSKE: Hundred guilders.
P.N.: If we are allowed to beat him, I'll beat it out of him.
J.E.: I'll beat it out of him too, the Mepske.
DE MEPSKE: Later. First the land must return to peace, I must forget again that Bennemoa has fled.
(MUSIC)
MORITS CLANT: What are you doing here, Oafke Bennemoa.
OAFKE: You had me come here.
MORITS CLANT: Through your instigation, the Mepske came into the judgeship.
OAFKE: I don't recall that.
MORITS CLANT: You're lying.
OAFKE: I don't know if I did what I did.
MORITS CLANT: So you admit that you did it.
OAFKE: I only say, I wouldn't do it again now.
MORITS CLANT: Why not?
OAFKE: Listen to my voice.
MORITS CLANT: Is this wittewieverij [sorcery]?
OAFKE: This is pure human work.
MORITS CLANT: Did the Mepske tell you to do that?
OAFKE: I don't say yes.
MORITS CLANT: So you first warmed up the nest for the Mepske.
OAFKE: I regret that now.
MORITS CLANT: If I didn't know you were lying.
OAFKE: I'm not lying.
MORITS CLANT: If I knew you weren't lying.
OAFKE: I'm not lying.
MORITS CLANT: If I knew that you weren't lying.
OAFKE: Then you wouldn't leave the country.
MORITS CLANT: That's how it was.
OAFKE: Listen to my voice.
MORITS CLANT: Aren't you after the Mepske?
OAFKE: I give no reply.
MORITS CLANT: See!
OAFKE: Now I come close to you.
MORITS CLANT: I am leaving the country.
OAFKE: Don't do it, Morits.
MORITS CLANT: Your father warned me about the Mepske.
OAFKE: You mean surely, farmer Bennemoa warned you.
MORITS CLANT: He uses his brains.
OAFKE: The land is at peace.
MORITS CLANT: The Mepske will grab me by the collar.
OAFKE: If he had wanted that, he would have done it already.
MORITS CLANT: It gradually becomes clearer to me that you are after the Mepske's heart.
OAFKE: A woman's love is as playful as the wind.
MORITS CLANT: I cannot rely on you.
OAFKE: Perhaps you will also set my heart on fire, Morits.
MORITS CLANT: If I knew that for certain, I would stay on my estate.
OAFKE: Through everything?
MORITS CLANT: Through everything.
OAFKE: You will stay on your estate?
MORITS CLANT: I will stay on my estate.
(BACKGROUND-MUSIC)
MORITS CLANT: I would accept nothing more from farmer Bennemoa.
OAFKE: He had said that you would leave the country.
(BACKGROUND-MUSIC)
MORITS CLANT: If I knew that you would love me.
OAFKE: You will stay on 't Foan?
MORITS CLANT: Despite everything.
OAFKE: You will stay on 't Foan.
(BACKGROUND-MUSIC)
MORITS CLANT: What a large hound this de Mepske is.
OAFKE: He is 'a mortal human' just like us.
MORITS CLANT: Why do you want to lull me to sleep?
OAFKE: Someday our hearts will find another.
MORITS CLANT: When will that be?
OAFKE: Have patience.
MORITS CLANT: I cannot defend myself.
OAFKE: Stay on your estate.
MORITS CLANT: I will stay on my estate.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Constables!
J.E.: Here we are, lord of 't Foan.
P.N.: What must we do.
DE MEPSKE: The time has come.
J.E.: Your legal environment is at peace, lord.
P.N.: Morits Clant hasn't fled, lord.
DE MEPSKE: Listen to me.
P.N.: Your wish is our law, lord.
DE MEPSKE: I am after a name.
J.E.: That of Morits Clant.
P.N.: We must beat those blockheads.
J.E.: With knotty fists.
P.N.: Until one of those blockheads says: I testify that Morits Clant is guilty.
DE MEPSKE: Lies or truth, he will testify.
(MUSIC)
OAFKE: Yes, that's happening, the Mepske has captured a number of people, Morits.
MORITS CLANT: That I can't do anything about it.
OAFKE: Oh, no one is spotless.
MORITS CLANT: Those are people who voted against the Mepske.
OAFKE: No, that's not what it's about.
MORITS CLANT: I wish you had never crossed my path.
OAFKE: Why not?
MORITS CLANT: You are an instigator and make the Mepske's head even rougher than it already is.
OAFKE: There's no truth to that.
MORITS CLANT: You wanted to get me so far that I stayed here.
OAFKE: I like you so much.
MORITS CLANT: One lie makes the other no longer listen.
OAFKE: Listen to my voice.
MORITS CLANT: Nothing but lies in your voice.
OAFKE: A voice cannot lie.
MORITS CLANT: If I could rely on you.
OAFKE: Then you would stay in the country.
MORITS CLANT: How blind a person can be with their eyes open.
OAFKE: Now I come close to you.
MORITS CLANT: Must I believe you?
OAFKE: You can count on it.
MORITS CLANT: Are those people now responsible for one thing or another, yes or no?
OAFKE: They have confessed.
(MUSIC)
OAFKE: Morits Clant will not escape your beating squads, Rudolf.
DE MEPSKE: He will run as fast as he can.
OAFKE: He is staying here.
DE MEPSKE: Sometimes I don't know what to make of you.
OAFKE: For you I betrayed my father.
DE MEPSKE: He left, that rotten farmer Bennemoa.
OAFKE: I couldn't help that.
DE MEPSKE: Who says you couldn't help it?
OAFKE: He followed the others who left.
DE MEPSKE: Who can I rely on? No one.
OAFKE: On me, surely.
DE MEPSKE: Who says you're not lying?
OAFKE: I myself. I have become the evil beast here, through your doing.
DE MEPSKE: Listen to my laughter.
(LAUGHS)
OAFKE: I cannot bear that nasty laugh.
DE MEPSKE: I laugh at myself.
OAFKE: You have still never taken the word love on your tongue towards me.
DE MEPSKE: Towards you?
OAFKE: I pretended as if I sought Morits Clant's love and all that for your gain.
DE MEPSKE: Morits Clant's people come from here.
OAFKE: Where you were born is completely irrelevant to me.
DE MEPSKE: Among Morits Clant's people, there is no traitor from generation to generation.
OAFKE: Even if he himself were a traitor, I still wouldn't care.
DE MEPSKE: Perhaps you will believe me if Morits Clant stays here.
OAFKE: Say "darling" to me, Rudolf.
DE MEPSKE: You are less to me than a rusty nail.
OAFKE: Someday the tide will turn.
DE MEPSKE: Don't count on it too much.
OAFKE: Rather hit me, kill me if you like.
DE MEPSKE: I don't like it. Besides, I didn't call you here.
OAFKE: Without me, Morits Clant would be sitting on the judge's seat now.
DE MEPSKE: What's done is done.
OAFKE: No.
DE MEPSKE: Why still gasp when the dust of time has already settled? Soon it will get into your eyes and then we can't see each other anymore.
OAFKE: I did everything for you.
DE MEPSKE: The hardest part is yet to come, because now you must prove it.
OAFKE: I will prove how much I want you.
(MUSIC)
DE MEPSKE: You haven't beaten enough yet.
J.E.: They cannot name Morits Clant's name.
P.N.: Their backs already looked like rainbows.
DE MEPSKE: Put them in chains.
J.E.: Must I chain people?
P.N.: I wouldn't even think about it.
DE MEPSKE: Our greatest concern is that Morits Clant stays in the country.
J.E.: Won't he find out what we're doing to these people?
P.N. And put them in chains?
DE MEPSKE: You will keep it quiet from the whole world.
J.E.: That's clear, of course.
DE MEPSKE: That way they walk into it like rats into a monastery.
(MUSIC)
MORITS CLANT: The Mepske is after me.
OAFKE: If he wanted, you'd already be eating bread with spiders.
MORITS CLANT: It becomes increasingly clear how crazy you are about the Mepske.
OAFKE: A woman's love is as playful as the wind.
MORITS CLANT: I cannot rely on you.
OAFKE: Perhaps you will still win my heart.
(BACKGROUND MUSIC)
MORITS CLANT: If I were sure of that, I would stay here.
OAFKE: Despite everything?
MORITS CLANT: Despite everything.
OAFKE: You will stay here.
MORITS CLANT: Only in the case that I know you want me.
OAFKE: You'll have to figure that out yourself.
MORITS CLANT: Despite everything.
OAFKE: Then just imagine that I want you.
(BACKGROUND MUSIC)
MORITS CLANT: Why are you trying to lull me to sleep?
OAFKE: Because men only dream well when men sleep well.
(BACKGROUND MUSIC)
MORITS CLANT: The Mepske has not arrested me.
OAFKE: He will not arrest you either.
MORITS CLANT: His capriciousness gives more than enough reason for doubt.
OAFKE: Then stay home for me.
MORITS: Come sit with me on the sofa for a moment.
OAFKE: I love you. What more do you need from me?
(MUSIC)
DE MEPSKE: They have all confessed guilt.
VOICE: We are succumbing under these heavy chains, lord of 't Foan.
P.N.: Lord de Mepske of 't Foan is a merciful judge.
VOICE: Give us food. We are thirsty.
(CHAINS RATTLING AGAINST EACH OTHER)
DE MEPSKE: One of you can be released. He will get more than enough to eat and drink. If he says that Morits Clant is not clear of conscience.
VOICE: Morits Clant is clear of conscience.
VOICE: Just as clear as we are.
VOICE: We are all pure of conscience.
DE MEPSKE: You have all confessed.
VOICE: We confessed because we are beaten on the back with fists.
VOICE: The constables did that.
J.E.: I didn't hit hard.
DE MEPSKE: Do you think the Mepske cannot hold his own in the long run?
J.E.: No, not at all.
DE MEPSKE: Because you said "I didn't hit hard".
P.N.: He hit just as hard as I did.
J.E.: You're lying.
VOICE: Release us from these chains!
VOICE: Water, water!
DE MEPSKE: Free will be the one who says that Morits Clant has brought something against the law.
DE MEPSKE: Fresh water for the one who says: Clant is a troublemaker.
DE MEPSKE: Cabbage from the barrel for the one who says: Morits Clant evades taxes.
VOICE: Morits Clant.... did it.
DE MEPSKE: Release him, constable.
VOICE: Whatever you ask, I will confess everything, lord.
VOICE: Shame, shame.
(MUSIC)
J.E.: I had a lot of courage to come here, lord Morits Clant.
MORITS CLANT: What are you doing here? Constable of the Mepske.
J.E.: I don't trust it.
MORITS CLANT: What don't you trust, swine-dog.
J.E.: I am no swine-dog.
MORITS CLANT: Traitor.
J.E.: I am no traitor.
MORITS CLANT: What are you then.
J.E.: A man who is torn apart.
MORITS CLANT: How so?
J.E.: I do everything that I don't like.
MORITS CLANT: What is your message here?
J.E.: To warn you, lord of Zuidhorn.
MORITS CLANT: I'll be curious to see if you mean what you say.
J.E.: Tonight we are coming here to get you.
MORITS CLANT: Who are "we"?
J.E.: My comrade and I. When it's dark.
MORITS CLANT: Why?
J.E.: In pitch-dark night.....
MORITS CLANT: How so?
J.E.: One of the people who were put in chains....
MORITS CLANT: Did he say I was guilty?
J.E.: Yes.
MORITS CLANT: I have completely lost my way. That cannot be true...
J.E.: He was in distress.
MORITS CLANT: I still cannot believe it.
J.E.: I am a traitor myself. Once they brand your skin with irons, everything they whisper to you becomes true.
MORITS CLANT: Don't lie to me.
J.E.: He who repents, does not lie.
MORITS CLANT: Are you familiar with Oafke Bennemoa?
J.E.: Yes.
MORITS CLANT: What are your thoughts about her?
J.E.: She drifts with the tide.
MORITS CLANT: What kind of tide?
J.E.: Her love for the Mepske.
MORITS CLANT: You're lying, you foolish wretch.
J.E.: When you are in prison on 't Foan.
MORITS CLANT: She will cry with grief.
J.E.: She will rejoice.
MORITS CLANT: Who must I believe?
J.E.: Me.
MORITS CLANT: If anyone is being torn apart, it's me.
J.E.: Let your reason speak, lord.
MORITS CLANT: My reason tells me that you are telling the truth.
J.E.: Therefore, get across the border.
MORITS CLANT: I want to think about it first.
J.E.: You must keep my name secret.
MORITS CLANT: Now I immediately know that you mean it.
J.E.: How do you know that, lord?
MORITS CLANT: From your words and the sound of your voice.
J.E.: I had a horrible hiding place.
MORITS CLANT: Yes, boy, now you will get difficult daily work, without the support of the Mepske, in a world that is scorched upon you.
J.E.: A traitor I am to both sides.
MORITS CLANT: Whoever passes by a dog, also passes by its tail.
J.E.: What will become of me?
MORITS CLANT: Your clear head will save you.
J.E.: I'll try.
MORITS CLANT: Once you're gone, I'll pack my bags.
J.E.: No one will ever find out where you got that message.
MORITS CLANT: I'll have the horses brought in from the field, then they can put the carriage at the back door at the same time.
J.E.: Sounds good to me.
MORITS CLANT: In my carriage I will ride out of these regions.
J.E.: Like a great lord.
MORITS CLANT: I will burn Oafke Bennemoa out of my soul.
J.E.: That way it will all turn out well.
MORITS CLANT: Morits Clant, lord of Zuidhorn, ventures onto thin ice with four horses for the carriage.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Where is Morits Clant?
Where is Morits Clant??
(SILENCE)
J.E.: He has been a traitor.
DE MEPSKE: What do you mean by that?
J.E.: That in the Zuidhorn manor, all rooms, chests, and cases were open, but Morits Clant has lifted his heels [fled].
DE MEPSKE: Do you mean to say that Morits Clant is no longer in the Westerkwartier [Western Quarter]?
J.E.: I don't want to say anything, but his horses and carriage are gone too.
DE MEPSKE: First Bennemoa, now Morits Clant.
P.N.: We'll just leave.
DE MEPSKE: Out of my way!
J.E.: He is completely startled!
DE MEPSKE: Get out of my sight, or I'll kill you.
J.E.: We'll just leave.
P.N.: I didn't betray it, lord.
DE MEPSKE: Betrayal, everywhere around me.
J.E.: I didn't betray it, lord.
DE MEPSKE: Get out, I say.
J.E.: Let's just leave him, until he has calmed down again.
P.N.: I want to stay with you, Mepske of 't Foan.
DE MEPSKE: No one may stay with me.
P.N.: I will remain well-disposed to you, lord.
DE MEPSKE: No one is well-disposed to me when I lose my authority.
P.N.: Can't be.
DE MEPSKE: I will have no one as a comrade when the tide turns.
P.N.: You keep me.
DE MEPSKE: Get out, leave the room!
P.N.: I won't leave you alone.
DE MEPSKE: But I am still judge, do you hear!
P.N.: We stood by you, lord!
DE MEPSKE: For Morits Clant who escaped the fire, hundreds will end up in the fire. I will pile a large mound of branches.
P.N.: We will stir the fire.
DE MEPSKE: Leave me alone in the dark.
P.N.: We will leave you alone, lord.
DE MEPSKE: For that one man, the whole land will groan for mercy.
(MUSIC)
DE MEPSKE: From this roof temple we have a nice view of the pile of branches.
OAFKE: You have come to terms with those people, haven't you, Rudolf.
DE MEPSKE: Not entirely. Your father Bennemoa slipped away.
OAFKE: I couldn't stop him.
DE MEPSKE: Morits Clant of Zuidhorn slipped away.
OAFKE: I tried to keep him on the wrong track.
DE MEPSKE: Is it true?
OAFKE: Another while and he would have been yours.
DE MEPSKE: Who betrayed me?
OAFKE: One of your constables.
DE MEPSKE: Can't be.
OAFKE: He who made you look bad was too weak.
DE MEPSKE: You, Oafke Bennemoa.
OAFKE: What do you take me for?
DE MEPSKE: You arranged all of this.
OAFKE: That's not true, Rudolf.
DE MEPSKE: You've been instilling everything in me from the start.
OAFKE: How can you say that?
DE MEPSKE: It's all your fault.
OAFKE: Even though it's not true, I will take it upon myself.
DE MEPSKE: I'll break your bones one day too.
OAFKE: Deep love, deep sorrow.
DE MEPSKE: You thought, I will say, I meant that you were in my heart.
OAFKE: I didn't just think it, I knew it too.
DE MEPSKE: I will not say it.
OAFKE: Someday though, someday.
DE MEPSKE: When?
OAFKE: When you are dying, the Mepske.
DE MEPSKE: When?
OAFKE: Just as you once had to be tied up, the Mepske.
DE MEPSKE: When?
OAFKE: When the people come out to beat you to death.
(MUSIC)
P.N.: I have set the branches on fire.
DE MEPSKE: And your comrade?
P.N.: Doesn't want to.
DE MEPSKE: Why not?
P.N.: He said, it comes too close to him.
DE MEPSKE: Didn't he throw you on the pyre?
P.N.: He walked away and laughed at me.
DE MEPSKE: That devilish traitor! Then he's with Morits Clant!
P.N.: The fire is burning brightly.
DE MEPSKE: Open the windows wide.
P.N.: How so?
DE MEPSKE: I want to hear their sighs.
P.N.: I have tied them up.
DE MEPSKE: I think I hear them crying.
P.N.: No one dares to come near the fire.
DE MEPSKE: What is being said among the people standing around it?
P.N.: They say: These people were pure of content [innocent].
DE MEPSKE: Can't I do anything about that?
P.N.: Bennemoa has returned.
DE MEPSKE: And Morits Clant?
P.N.: They say he is on his way back.
DE MEPSKE: So this is my last day.
OAFKE: I am with you.
DE MEPSKE: No one may be with me.
(MUSIC)
DE MEPSKE: Hear how those people cry out up there on the pyre.
P.N.: I hear nothing.
DE MEPSKE: The only thing that matters is that I hear it.
OAFKE: That you couldn't devise everything you intended, I regret.
DE MEPSKE: I think you mean it.
OAFKE: I hear Morits Clant wanting to play into your hands.
DE MEPSKE: Do you hear those people outside screaming?
OAFKE: You shouldn't have glorified your enemies.
DE MEPSKE: Let it be enough for me that I got these people onto the branches.
P.N.: But your enemies were among your comrades.
DE MEPSKE: Tell me, Oafke Bennemoa, what did Morits Clant mean to you?
OAFKE: When I spoke to him with a sweet tongue, I hated him to the core.
DE MEPSKE: Did you do it because you wanted me?
OAFKE: Because of that.
P.N.: You said, the Mepske, that I must leave.
DE MEPSKE: What do you want then?
P.N.: To leave these regions, as soon as I possibly can.
OAFKE: Or do you want to try to follow your comrade to Morits Clant and farmer Bennemoa?
P.N.: I want nothing more to do with you, Mepske.
OAFKE: Rudolf, you make people suffer, but yourself.... yourself.
DE MEPSKE: Why does everything turn out badly for me?
(MUSIC)
J.E.: Here we must be, lord Clant of Zuidhorn.
MORITS CLANT: Your high jumps are a thing of the past, Mepske of 't Foan.
DE MEPSKE: Who will stand by my side?
OAFKE: Oafke Bennemoa.
(MUSIC)
BENNEMOA: Now I see you back, Mepske of 't Foan.
DE MEPSKE: Come closer, so I can spit on you.
MORITS CLANT: Here we stand now, facing you.
J.E.: Remember, I warned Morits Clant.
P.N.: The Mepske forced me to do what I did.
OAFKE: Did you set those branches on fire, yes or no? Your death is also imminent.
BENNEMOA: The people want to put you in chains, Mepske.
MORITS CLANT: Oafke Bennemoa will not escape her guilt either.
J.E.: No one will do anything to me.
P.N.: I couldn't help it. I'm just a little guy.
BENNEMOA: In chains you will think about it, Rudolf de Mepske.
DE MEPSKE: Then I will think about that pyre and amuse myself.
MORITS CLANT: I demand Oafke Bennemoa's death.
J.E.: I want to kill her.
P.N.: No, I.
OAFKE: Nothing would be more beautiful to me than this death.
BENNEMOA: I do not want Oafke Bennemoa's death.
DE MEPSKE: I can do nothing but testify my love for Oafke Bennemoa.
MORITS CLANT: As close to my heart as she once lay, so much I hate her in the present.
J.E. Let me put the Mepske in chains.
P.N.: We will lead him like a bull on a rope.
OAFKE: You see now, Rudolf, how easily the words of love came over your tongue.
BENNEMOA: Oafke Bennemoa is no longer my daughter. My words stand firm.
DE MEPSKE: You must try to reconcile with your father, Oafke. Do that for the sake of my love.
MORITS CLANT: Let her live and go.
J.E.: Giddyup, Mepske! We will do to you exactly what you did to those geese.
F.N.: I will give him the first blow.
OAFKE: I will speak with Farmer Bennema, Rudolf, because you ask it.
(A JUMBLE OF VOICES)
VOICE: Cursed you will be, Rudolf de Mepske. Forever and ever.
Your name will remain a swear word, here in the Westerkwartier.
(MUSIC)
OAFKE: Rudolf said I should talk to you, farmer Bennemoa.
BENNEMOA: Your Mepske is dead.
OAFKE: If Rudolf hadn't said that I should come to you.
`You wouldn't have done it.
OAFKE: I wouldn't have done it.
BENNEMOA: Your Mepske died of hunger and thirst. Up to his lips he stood in a puddle of water and branches full of apples and pears swung above his head in the wind back and forth.
OAFKE: If the guards hadn't stopped me...
BENNEMOA: I arranged that guard here.
OAFKE: Then we have nothing more to say to each other, farmer Bennemoa.
BENNEMOA: I never want to see you again.
OAFKE: And I know that you are no longer alive for me.
BENNEMOA: Children and parents part in anger where this tyrant has ruled.
OAFKE: A woman goes her own way.
BENNEMOA: I hope it will be a hard road.
OAFKE: If I could still start over...
BENNEMOA: You would have kept the Mepske out of your heart.
OAFKE: I would, just like now, look to no one else.
(MUSIC)
-.-.-
15 July 1953.
BvdG/JS/TK.